Συσχέτιση των Τ.Π.Ε. με τις θεωρίες μάθησης κατά την εφαρμογή τους στη μαθησιακή διαδικασία στην Α/θμια και Β/θμια εκπαίδευση στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα

Abstract

Over the last two decades, educational policy in Greece tends to increasingly promote the digital character of the school not only by renewing the curriculum on the basis of integrating ICT as a holistic teaching tool but also through means of diffusion and consolidation of knowledge and innovations. In both Primary and Secondary Education, an attempt is being made to reconstruct the curriculum, which leads to the use of new teaching methods during the educational process. This change, however, makes it necessary, in our opinion, to investigate the perceptions of the teachers involved in relation to the application of learning and curriculum design theories during the educational process. In this respect, an imbalance is noted in the bibliographic research. On the one hand, research is quite rich in the attitudes and perceptions of both students and teachers as to the degree of acceptance of ICT within the school community, but, on the other, there is a gap in respect of the relationship of ICT to learning theories, especially at the stage of implementation.In the above context, the main purpose of this research is to study the application of ICT in relation to learning theories in the educational process in primary and secondary education in Greece. At the same time, the role and importance of the curriculum in this process is examined.Initially, extensive bibliographic and networking research is carried out. This includes the introduction and course of ICT in the Greek educational system, the correlation of learning theories with ICTs in their application to the educational process, the parallel evolution of the curriculum and finally the attitudes of the teachers themselves. Then, a primary survey of pan-hellenic spatial coverage is carried out among teachers of primary and secondary education. The survey is in the form of a questionnaire which explores the perceptions of 623 teachers of their scientific and teaching background, their attitude towards ICT and the curriculum. Additionally, the frequency of ICT use and its effects on the educational process are examined.The results of the survey are characterized by the positive teacher attitude towards ICT in an environment that is devoid of accessibility to digital media and the appropriate logistical infrastructure. At the same time, the need for methodological education of teachers is highlighted, so that the new changes of the curriculum are reflected in their scientific background. On the other hand, despite the problems encountered in their school environment and the economic recession that afflicts our country, Greek educators are ready to adopt innovative teaching methods to meet the demands of modern times.In conclusion, the processing of the research data highlights the expressed need of teachers for training activities and the reform of curriculum in a new framework aiming at a multilevel knowledge acquisition springing from the autonomy of the teacher and the implementation of participatory and experiential activities.

Τις τελευταίες 2 δεκαετίες η εκπαιδευτική πολιτική στην Ελλάδα τείνει να προωθήσει ολοένα και περισσότερο τον ψηφιακό χαρακτήρα του σχολείου, ανανεώνοντας τα Προγράμματα Σπουδών στη βάση ένταξης των Τ.Π.Ε. ως ολιστικών εργαλείων διδακτικής, αλλά και μέσων διάχυσης και εμπέδωσης γνώσεων και καινοτομιών. Τόσο στην Α/θμια όσο και στη Β/θμια Εκπαίδευση γίνεται μία προσπάθεια γενικής αναδόμησης των Αναλυτικών Προγραμμάτων Σπουδών, στοιχείο που οδηγεί στη χρήση νέων μεθόδων διδασκαλίας κατά την εκπαιδευτική διαδικασία. Η αλλαγή όμως αυτή καθιστά αναγκαία, κατά τη γνώμη μας, τη διερεύνηση των αντιλήψεων των εμπλεκομένων εκπαιδευτικών σε συσχετισμό με την εφαρμογή των θεωριών μάθησης και των Αναλυτικών Προγραμμάτων κατά την εκπαιδευτική διαδικασία. Στο σημείο αυτό εντοπίζεται στη διεθνή βιβλιογραφία μια ανισορροπία: από τη μια η βιβλιογραφική έρευνα είναι αρκετά πλούσια όσον αφορά τις στάσεις και τις αντιλήψεις τόσο των μαθητών/τριών αλλά και των διδασκόντων όσον αφορά το βαθμό αποδοχής των Τ.Π.Ε. μέσα στη σχολική κοινότητα, από την άλλη όμως, υπάρχει κενό όσον αφορά τον συσχετισμό των Τ.Π.Ε. με τις θεωρίες μάθησης, ιδιαίτερα κατά το στάδιο της εφαρμογής τους.Στο παραπάνω πλαίσιο, βασικός σκοπός της παρούσας έρευνας είναι η μελέτη της εφαρμογής των Τ.Π.Ε. σε σχέση με τις θεωρίες μάθησης κατά την εκπαιδευτική διαδικασία στην Α/θμια και Β/θμια Εκπαίδευση στην Ελλάδα. Ταυτόχρονα, εξετάζεται ο ρόλος και η σημαντικότητα των Αναλυτικών Προγραμμάτων σε αυτήν τη διαδικασία. Αρχικά, υλοποιείται διεξοδική βιβλιογραφική και δικτυογραφική έρευνα, η οποία περιλαμβάνει την εισαγωγή και την πορεία των Τ.Π.Ε. στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα, τον συσχετισμό των θεωριών μάθησης με τις Τ.Π.Ε. κατά την εφαρμογή τους στην εκπαιδευτική διαδικασία, την παράλληλη μετεξέλιξη των Αναλυτικών Προγραμμάτων και τέλος τις στάσεις των ίδιων των εκπαιδευτικών. Στη συνέχεια, ακολουθείται πρωτογενής έρευνα στους εκπαιδευτικούς της Α/θμιας και της Β/θμιας Εκπαίδευσης σε πανελλήνια χωροταξική κάλυψη με τη μορφή ερωτηματολογίου, που διερευνά τις αντιλήψεις 623 εκπαιδευτικών για το επιστημονικό και διδακτικό τους υπόβαθρο, τη στάση τους απέναντι στις Τ.Π.Ε. και στα Αναλυτικά Προγράμματα. Επιπρόσθετα, εξετάζεται η συχνότητα χρήσης των Τ.Π.Ε. και οι επιδράσεις τους πάνω στην εκπαιδευτική διαδικασία. Στα αποτελέσματα της έρευνας αποτυπώνεται χαρακτηριστικά η θετική στάση των εκπαιδευτικών απέναντι στις Τ.Π.Ε., σε ένα περιβάλλον όμως το οποίο στερείται από την προσβασιμότητα στα ψηφιακά μέσα και από την κατάλληλη υλικοτεχνική υποδομή. Ταυτόχρονα, αναδεικνύεται η ανάγκη μεθοδικής επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών, ώστε στο επιστημονικό τους υπόβαθρο να αντικατοπτρίζονται οι νέες αλλαγές των Προγραμμάτων. Από την άλλη, οι Έλληνες/νίδες εκπαιδευτικοί, παρά τα προβλήματα που συναντούν στο σχολικό τους περιβάλλον και την οικονομική ύφεση που ταλανίζει την χώρα μας, παρουσιάζονται έτοιμοι/ες να υιοθετήσουν καινοτόμες μεθόδους διδασκαλίας, ώστε να ανταποκριθούν στις επιταγές της σύγχρονης εποχής. Συμπερασματικά, η επεξεργασία των ερευνητικών δεδομένων προβάλλει την εκφραζόμενη ανάγκη των εκπαιδευτικών για δράσεις επιμόρφωσης καθώς και αναμόρφωσης των Αναλυτικών Προγραμμάτων Σπουδών σε ένα νέο πλαίσιο που θα αποσκοπεί σε μία πολυεπίπεδη κατάκτηση της γνώσης, η οποία θα απορρέει μέσα από την αυτονομία του εκπαιδευτικού και την εφαρμογή συμμετοχικών και βιωματικών δραστηριοτήτων.