LIGHT INTO ARCHITECTURE: EVOCATIVE ASPECTS OF NATURAL LIGHT AS RELATED TO LITURGY IN BYZANTINE CHURCHES

Abstract

THE OBJECT OF THE DISSERTATION CONSISTS IN THE EXAMINATION OF THE MYSTERIOUS ATMOSPHERE OF THE INTERIOR SPACE OF THE BYZANTINE CHURCH. IT MAINTAINS THAT THEPIOUS FEELING THAT INSPIRES IN THE VISITOR IS THE RESULT OF THE CAREFUL METHOD OF INTRODUCTION OF NATURAL LIGHT IN THE INTERIOR SPACE OF THE BUILDING. THE FUNDAMENTAL HYPOTHESIS OF THE DISSERTATION IS THAT BYZANTINE RELIGIOUS ARCHITECTURE MADE CONSCIOUS AND SYSTEMATIC USE OF NATURAL LIGHT FOR THE ENHANCEMENTOF AN IMPRESSION OF THE DIVINE SO THAT THE LITURGICAL ACT COULD BE PERCEIVEDNOT THROUGH THE SPOKEN WORD ALONE BUT THROUGH THE SENSES AS WELL. NATURAL LIGHT SERVED AS A VEHICLE TOWARD A CONCEPTION OF THE "TRUE" LIGHT OF THE DIVINE NATURE. IN ORDER TO SUPPORT THIS HYPOTHESIS CERTAIN PHENOMENA WERE STUDIED WHICH WERE OBSERVED TO OCCUR REPEATEDLY. THE FIRST PHENOMENON WAS THAT OF A SHAFTOF LIGHT RECEIVED ON THE ALTAR IN THE MIDDLE OF THE MORNING OF CERTAIN SIGNIFICANT RELIGIOUS FEAST DAYS. THE SECOND PHENOMENON IS THAT OF THE DOME WHICH PRESENTS A CONSTANT BRILLIANCE WHICH IS PARADOXICAL FOR ITS LOCATION. FOR THE PURPOSE OF INVESTIGATING THE LIGHTING METHOD THE ORIENTATION OF THE BUILDINGS WAS STUDIED IN RELATION TO THE JULIAN CALENDAR AND THE SOLAR TIMING METHOD AS WELL AS IN RELATION TO HISTORICAL EVIDENCE REGARDING THE CONSTRUCTION DATES AND THE GEOMETRIES OF THE BUILDINGS. EVIDENCE REGARDING HISTORICAL PRECEDENTS OF SIMILAR TENDENCIES AND SYSTEMS IN EARLIER CIVILIZATIONS, THE LITURGICAL AND RELIGIOUS BASIS OF THESE TENDENCIES, AND THE ARCHITECTURAL (ABSTRACT TRUNCATED)

ΤΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ ΣΥΝΙΣΤΑΤΑΙ ΣΤΗΝ ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΗΣ ΜΥΣΤΗΡΙΩΔΟΥΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑΣ ΤΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ ΤΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ. ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΙ ΟΤΙ Η ΚΑΤΑΝΥΚΤΙΚΗ ΑΙΣΘΗΣΗ ΠΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΙΤΑΙ ΣΤΟΝ ΕΠΙΣΚΕΠΤΗ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΠΡΟΣΕΚΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΦΩΤΟΣ ΣΤΟΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ ΧΩΡΟ ΤΟΥ ΚΤΙΡΙΟΥ. Η ΘΕΜΕΛΙΩΔΗΣ ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ ΕΙΝΑΙ ΟΤΙ Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΕΚΑΝΕ ΣΥΝΕΙΔΗΤΗ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΦΩΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΕΝΤΥΠΩΣΗΣ ΤΟΥ ΘΕΙΟΥ ΟΥΤΩΣ ΩΣΤΕ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΝΑ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΑΝΤΙΛΗΠΤΗ ΟΧΙ ΜΟΝΟΝ ΔΙΑ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΔΙΑ ΤΩΝ ΑΙΣΘΗΣΕΩΝ. ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΩΣ ΧΡΗΣΙΜΕΥΕ ΩΣ ΟΧΗΜΑ ΠΡΟΣ ΜΙΑ ΣΥΛΛΗΨΗ ΤΟΥ "ΑΛΗΘΙΝΟΥ" ΦΩΤΟΣ ΤΗΣ ΘΕΙΚΗΣ ΦΥΣΗΣ. ΠΡΟΣ ΣΤΗΡΙΞΗ ΑΥΤΗΣ ΤΗΣ ΥΠΟΘΕΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗΘΗΚΑΝ ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΘΗΚΑΝ ΚΑΤ'ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ. ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΗΤΑΝ ΑΥΤΟ ΜΙΑΣ ΔΕΣΜΗΣ ΦΩΤΟΣ ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΛΑΜΒΑΝΕΤΑΙ ΕΠΙ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΣΤΗΝ ΜΕΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΙΝΟΥ ΟΡΙΣΜΕΝΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΩΝ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ ΕΟΡΤΩΝ. ΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟ ΤΟΥ ΤΡΟΥΛΛΟΥ Ο ΟΠΟΙΟΣ ΕΜΦΑΝΙΖΕΙ ΜΙΑ ΣΤΑΘΕΡΗ ΛΑΜΠΡΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΔΟΞΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΣΗ ΤΟΥ. ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΗΝ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ ΦΩΤΙΣΜΟΥ ΜΕΛΕΤΗΘΗΚΕ Ο ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΟ ΙΟΥΛΙΑΝΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΗΛΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΤΗΣ ΩΡΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΗΣ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΙΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΕΩΜΕΤΡΙΑΣΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ. ΜΕΛΕΤΗΘΗΚΑΝ ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΠΑΡΟΜΟΙΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΕΝΕΣΤΕΡΟΥΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥΣ (ΠΕΡΙΚΟΠΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ)