Ο έλεγχος της διοίκησης στην Ελλάδα με βάση τις αρχές του νέου δημοσίου μάνατζμεντ: η περίπτωση της ανεξάρτητης αρχής "Επιθεώρηση Εργασίας"

Abstract

In this doctoral thesis, are described in detail the principles of the New Public Management and is presented the necessity for which the values and economic principles of the private sector were introduced into the public sector. Following, the way that the use of electronic government, a key feature tool for the implementation of the NPM, has affected the audit process and specifically the one carried out by the Labour Inspectorate, which the state uses to ensure labour peace between employees and employers with the objective of preserving social cohesion, is examined. In the theoretical part of the thesis, the NPM is presented analytically and thoroughly and is attempted a review of the literature in the fields of public administration reforms. Simultaneously are analysed, the audit of the public administration, the types of audits and the most significant ones, according to the opinion of the write. As well are reviewed the audit mechanisms of the country with extensive reference to the Labour Inspection Body, which is also the case study of this thesis. Also, there are presented the initiatives, undertaken by the Ministry of Labour and Social Affairs, as a framework of a unitary and overall effort to curb the economic and social effects of the coronavirus in Greece. This framework was successfully carried out through the "ERGANI" Information System, the control and management tool, which falls into the sphere of e-government, of the NPM model and used by the Labour Inspection Body. The research part examines how the use of electronic governance affected the operation of S.E.P.E. In order to clearly reflect the changes brought about by this application, it was chosen to carry out: a) a qualitative survey taken by the political leadership of the Organization and b) a quantitative survey taken by the executives employed by it. The parallel conduct of qualitative and quantitative research was deemed necessary as through the synthesis of the opinions an in-depth understanding of the subject under investigation occurs, since effectively recorded, the opinions of those who make the decisions and the administration that is called upon to implement them in order to carry out its duty. The thesis concludes that e-governance upgraded S.E.P.E. as it offered the possibility of more efficient services to citizens, helped to reduce the cost of operating its Services, strengthened transparency by preventing corruption phenomena and generally contributed to the increase of its efficiency and effectiveness. The Inspectors, despite their initial reluctance towards the reform regarding the implementation of information systems and especially the OPS-SEPE, adapted to the changes. They now willingly use the electronic systems resulting in the improvement of the efficiency of the audits and the strengthening of the uniformity in the administrative operations as the same standards are used by all, making S.E.P.E. a modern and effective audit mechanism. This highlights S.E.P.E. as a very important economic and social factor of stability in the country, even in extraordinary and extremely urgent situations, as with its operation ensures that the Greek economy is kept alive with the ultimate goal of conserving the social fabric.

Η παρούσα διδακτορική διατριβή με θέμα «Ο έλεγχος της διοίκησης στην Ελλάδα με βάση τις αρχές του Νέου Δημόσιου Μάνατζμεντ: Η περίπτωση της Ανεξάρτητης Αρχής “Επιθεώρηση Εργασίας”» εστιάζει στις επιρροές που δέχτηκε, γενικότερα, η διαδικασία του ελέγχου και, ειδικότερα, του ελέγχου που διενεργείται από το τέως Σ.Ε.Π.Ε και νυν Επιθεώρηση Εργασίας, μετά την εφαρμογή των αρχών του Νέου Δημόσιου Μάνατζμεντ. Στόχος είναι η ανάδειξη του καθοριστικού ρόλου που διαδραματίζει η εφαρμογή της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης στη λειτουργία της Επιθεώρησης Εργασίας. Για να επιτευχθεί ο στόχος περιγράφονται αναλυτικά οι αρχές του Νέου Δημόσιου Μάνατζμεντ και παρουσιάζεται η αναγκαιότητα για την οποία εισήχθησαν στον δημόσιο τομέα οι αξίες και οι οικονομικές αρχές του ιδιωτικού τομέα. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζεται ο τρόπος με τον οποίο η χρήση της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, που αποτελεί ένα από τα βασικά εργαλεία υλοποίησης αυτού, επηρέασε τη διαδικασία του ελέγχου και συγκεκριμένα του ελέγχου που διενεργείται από την Επιθεώρηση Εργασίας, την οποία χρησιμοποιεί η πολιτεία προκειμένου να διασφαλίσει την εργασιακή ειρήνη μεταξύ εργαζομένων και εργοδοτών με απώτερο στόχο τη διαφύλαξη της κοινωνικής συνοχής. Στο θεωρητικό σκέλος της διατριβής επιχειρείται μια ανασκόπηση της βιβλιογραφίας στους τομείς των μεταρρυθμίσεων της δημόσιας διοίκησης. Παράλληλα, αναλύονται ο έλεγχος της δημόσιας διοίκησης, τα είδη του ελέγχου και οι σπουδαιότεροι, κατά την κρίση της γράφουσας, ελεγκτικοί μηχανισμοί της χώρας μας με εκτενή αναφορά στην Ανεξάρτητη Αρχή «Επιθεώρηση Εργασίας», η οποία αποτελεί και την περίπτωση μελέτης της παρούσας διατριβής. Η Επιθεώρηση Εργασίας συστήθηκε με τον N.4808/2021, ΜΕΡΟΣ V «Σύσταση Ανεξάρτητης Αρχής Επιθεώρηση Εργασίας», (Α΄101) ως καθολικός διάδοχος του Σώματος Επιθεώρησης Εργασίας (Σ.ΕΠ.Ε.) Επίσης, παρουσιάζονται οι πρωτοβουλίες, με μια σειρά συνεκτικών παρεμβάσεων, που ανέλαβε το Υπουργείο Εργασίας & Κοινωνικών Υποθέσεων, στο πλαίσιο της ενιαίας και συνολικής προσπάθειας για την ανάσχεση των οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων της πανδημίας του ιού COVID-19 στην Ελλάδα και υλοποιήθηκαν αποτελεσματικά με τη μεσολάβηση του Πληροφοριακού Συστήματος «ΕΡΓΑΝΗ» («Π.Σ. ΕΡΓΑΝΗ»), του εργαλείου ελέγχου και διαχείρισης, το οποίο εμπίπτει στη σφαίρα της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, μέσω της οποίας εφαρμόζεται το μοντέλο του Νέου Δημόσιου Μάνατζμεντ και στην Επιθεώρηση Εργασίας. Στο ερευνητικό σκέλος εξετάζεται ο τρόπος με τον οποίο η χρήση της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης επηρέασε τη λειτουργία της Επιθεώρησης Εργασίας. Για να αποτυπωθούν με σαφήνεια οι αλλαγές που επέφερε αυτή η εφαρμογή, επιλέχτηκε η παράλληλη διεξαγωγή: α) ποιοτικής έρευνας στους επικεφαλής του οργανισμού και β) ποσοτικής έρευνας στα στελέχη που απασχολούνται σε αυτόν. Η παράλληλη διεξαγωγή ποιοτικής και ποσοτικής έρευνας κρίθηκε απαραίτητη, καθώς μέσω της σύνθεσης των απόψεων επέρχεται εις βάθος κατανόηση του υπό διερεύνηση θέματος, εφόσον καταγράφονται οι απόψεις τόσο των ατόμων που διευθύνουν και λαμβάνουν τις αποφάσεις όσο και της διοίκησης που καλείται να τις εφαρμόσει προκειμένου να διεκπεραιώσει αποτελεσματικά το έργο της. Η διατριβή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η Επιθεώρηση Εργασίας αναβαθμίζεται μέσω της χρήσης της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, καθώς προσφέρονται αποτελεσματικότερες υπηρεσίες προς τους πολίτες, μειώνεται το κόστος λειτουργίας των υπηρεσιών της, ενισχύεται η διαφάνεια αποτρέποντας φαινόμενα διαφθοράς και γενικότερα συντελείται αύξηση της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητάς της. Οι Επιθεωρητές, παρά την αρχική επιφυλακτικότητά τους απέναντι στη μεταρρύθμιση που αφορά την εφαρμογή των πληροφοριακών συστημάτων και κυρίως του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος (Ο.Π.Σ) του Σώματος Επιθεώρησης Εργασίας, προσαρμόστηκαν στις αλλαγές. Χρησιμοποιούν πλέον με προθυμία τα ηλεκτρονικά συστήματα με αποτέλεσμα τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας των ελέγχων και την ενίσχυση της ομοιομορφίας στις διοικητικές πράξεις καθώς χρησιμοποιούνται τα ίδια πρότυπα από όλους, καθιστώντας την Επιθεώρηση Εργασίας έναν σύγχρονο αποτελεσματικό ελεγκτικό μηχανισμό που αποτελεί σημαντικότατο οικονομικό και κοινωνικό παράγοντα σταθερότητας στη χώρα μας, ακόμη και σε έκτακτες και εξαιρετικά επείγουσες καταστάσεις, καθώς με το έργο της φροντίζει να κρατηθεί η ελληνική οικονομία ζωντανή με απώτερο στόχο τη διαφύλαξη της κοινωνικής συνοχής