Κλινική και εργαστηριακή διερεύνηση της ενδεχόμενης εμφάνισης τραχειοβρογχικής νόσου σε γάτες με χρόνια ουλοστοματίτιδα

Abstract

Feline chronic gingivostomatitis (FCGS) is a severe and painful inflammatory disease of the oral mucosa, primarily affecting the palatoglossal folds, gingiva, buccal mucosa, and tongue. The etiology of FCGS remains unclear, but it appears to be associated with an inadequately regulated immune response, which may be triggered by infectious agents such as bacteria and viruses, concurrent dental disease, as well as non-infectious factors including stress and food allergies. Recent evidence suggests that FCGS is not confined to the oral cavity, but may also affect other organs, such as the esophagus, perhaps leading to systemic effects and contributing to the overall decline in health of affected cats.This prospective study included 42 cats with clinical signs of FCGS and five healthy control cats. All animals underwent comprehensive physical and oral examination and endoscopic evaluation of the lower respiratory tract, as well as thoracic radiography. Lesions identified during endoscopy in both the respiratory tract and oral cavity were recorded and quantitatively assessed. Additionally, bronchoalveolar lavage cytology, brush cytology as well as endoscopic mucosal biopsies were performed from lesional areas. Microbiological cultures of the examined areas were performed for identification of any potential microorganism. Furthermore, molecular microbiome analysis was conducted on both oral and respiratory samples to evaluate the presence and potential correlation of five selected bacterial species: Tannerella forsythia, Pasteurella multocida, Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa, and Enterobacter aerogenes.Lesions in the respiratory tract were observed in all FCGS cats, with secretions in 100%, mucosal edema in 78.6%, and smooth muscle hypertrophy in 61.1% of samples. Histopathology revealed widespread mucosal and submucosal inflammation, fibrosis, bronchial gland hyperplasia, and vascular wall thickening. Cytology indicated a predominantly mixed histiocytic-purulent inflammatory pattern (42.8%), while 38.1% of bronchial brush samples displayed normal epithelium. Molecular analysis showed that Tannerella forsythia, Pasteurella multocida, and Escherichia coli were frequently detected in the oral cavity and occasionally in the bronchi, suggesting possible microbial translocation, whereas Pseudomonas aeruginosa was found exclusively in the bronchi and Enterobacter aerogenes in distinct sites without concurrent presence. Cats with FCGS exhibit chronic lower airway inflammation, even in the absence of overt clinical signs. Bronchoscopy, combined with cytology, histopathology, culture, and molecular analysis, is essential for assessing inflammation, detecting secondary infections, and guiding targeted therapy. The potential migration of oral bacteria to the lower respiratory tract, including Escherichia coli, Tannerella forsythia, and Pasteurella multocida, suggests that the oral microbiome may contribute to disease progression and respiratory involvement. Regular evaluation of the lower airways is therefore crucial for optimizing treatment and reducing relapses in cats with FCGS.

Η χρόνια ουλοστοματίτιδα της γάτας (ΧΟΓ) αποτελεί μια σοβαρή και επώδυνη φλεγμονώδη νόσο του στοματικού βλεννογόνου, επηρεάζοντας κυρίως τις γλωσσοϋπερώιες καμάρες, τα ούλα, τον παρειακό βλεννογόνο και τη γλώσσα. Η αιτιοπαθογένεια της ΧΟΓ παραμένει ασαφής, ωστόσο φαίνεται να σχετίζεται με ανεπαρκώς ρυθμισμένη ανοσολογική απόκριση, η οποία μπορεί να πυροδοτείται από λοιμώδεις παράγοντες όπως βακτήρια και ιούς, συνυπάρχουσες οδοντικές παθήσεις, καθώς και από μη λοιμώδεις παράγοντες όπως η καταπόνηση και οι τροφικές αλλεργίες. Πρόσφατα δεδομένα υποδεικνύουν ότι η ΧΟΓ δεν περιορίζεται μόνο στο στόμα, αλλά μπορεί να επηρεάσει και άλλα όργανα, όπως ο οισοφάγος, προκαλώντας ενδεχομένως συστηματικές επιπτώσεις και συμβάλλοντας στη συνολική επιδείνωση της υγείας των γατών. Στην προοπτική αυτή μελέτη συμμετείχαν 42 γάτες με κλινικά συμπτώματα ΧΟΓ και πέντε υγιείς γάτες ελέγχου. Όλες οι γάτες υποβλήθηκαν σε πλήρη κλινική εξέταση, έλεγχο της στοματικής κοιλότητας και ενδοσκοπική εξέταση του κατώτερου αναπνευστικού συστήματος, καθώς και σε ακτινολογική αξιολόγηση του θώρακα. Οι βλάβες που εντοπίστηκαν με την ενδοσκόπηση καταγράφηκαν και αξιολογήθηκαν ποσοτικά, ενώ στις γάτες με ΧΟΓ πραγματοποιήθηκε κυτταρολογική εξέταση του βρογχοκυψελιδικού εκπλύματος, λήψη αποτυπωμάτων με ψήκτρα βρογχοσκόπησης και βιοψίες από περιοχές με ενδοσκοπικά σημεία φλεγμονής. Επιπλέον, πραγματοποιήθηκε μικροβιολογική καλλιέργεια δειγμάτων και μοριακή ανάλυση μικροβιώματος για την ανίχνευση και πιθανή συσχέτιση πέντε βακτηριακών ειδών: Tannerella forsythia, Pasteurella multocida, Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa και Enterobacter aerogenes.Μακροσκοπικές αλλοιώσεις στους βρόγχους παρατηρήθηκαν σε όλες τις γάτες με ΧΟΓ, όπου κυριαρχούσαν οι εκκρίσεις σε 100%, το οίδημα βλεννογόνου στο 78,6% και η υπερτροφία των λείων μυϊκών ινών στο 61,1% των δειγμάτων. Στην ιστοπαθολογική εξέταση διαπιστώθηκε φλεγμονή του βλεννογόνου και του υποβλεννογόνιου σε υψηλό ποσοστό, καθώς και ίνωση, υπερπλασία των βρογχικών αδένων και πάχυνση του τοιχώματος των αγγείων. Η κυτταρολογική εξέταση έδειξε κυρίαρχα μικτό ιστιοκυτταρικό και πυώδη τύπο φλεγμονής (42,8%), ενώ στα αποτυπώματα από την ψήκτρα βρογχοσκόπησης το 38,1% των δειγμάτων παρουσίαζε φυσιολογικό επιθήλιο. Στην εξέταση βακτηριακών ειδών μέσω real-time PCR φάνηκε ότι τα Tannerella forsythia, Pasteurella multocida και Escherichia coli εντοπιζόταν συχνά στο στόμα και περιστασιακά στους βρόγχους, υποδηλώνοντας πιθανή μετατόπιση μικροβίων από τη στοματική κοιλότητα στο κατώτερο αναπνευστικό σύστημα. Αντίθετα, η Pseudomonas aeruginosa ανιχνεύτηκε αποκλειστικά στους βρόγχους, ενώ το Enterobacter aerogenes δεν διαπιστώθηκε ταυτόχρονα παρουσία και στις δύο υπό εξέταση περιοχές. Συμπερασματικά, οι γάτες με ΧΟΓ εμφανίζουν χρόνιες φλεγμονώδεις διαταραχές στους βρόγχους, ακόμα και χωρίς εμφανή συμπτώματα, ενώ έντονες βλεννώδεις ή οροβλεννώδεις εκκρίσεις και ιστοπαθολογικές αλλοιώσεις υποδεικνύουν πιθανές δευτερογενείς επιμολύνσεις. Η τραχειοβρογχοσκόπηση, σε συνδυασμό με τη λήψη δειγμάτων για κυτταρολογική εξέταση, καλλιέργεια και μοριακή ανάλυση, είναι απαραίτητη για την ακριβή εκτίμηση της φλεγμονής, την εντόπιση δευτερογενών λοιμώξεων και τη χορήγηση στοχευμένης θεραπείας. Η πιθανή μετατόπιση βακτηρίων από τη στοματική κοιλότητα στους βρόγχους, όπως η Escherichia coli, η Tannerella forsythia και η Pasteurella multocida, υποδηλώνει ότι η στοματική μικροχλωρίδα μπορεί να συμβάλλει στην εμφάνιση φλεγμονής στο αναπνευστικό σύστημα. Συνεπώς, η τακτική αξιολόγηση και παρακολούθηση του κατώτερου αναπνευστικού συστήματος είναι κρίσιμη για τη βελτιστοποίηση της θεραπείας και τη μείωση των υποτροπών σε γάτες με ΧΟΓ.