Ενδοπυελικές συμφύσεις: η συμβολή της χειρουργικής λαπαροσκόπησης στην αντιμετώπιση της προκαλούμενης στείρωσης και πόνου

Abstract

Purpose: The purpose of this study was to investigate the incidence of pelvic adhesions in infertility and chronic pelvic pain and to evaluate the effectiveness of adhesiolysis by laparoscopy and microsurgery in their treatment.Material and methods: We investigated1) The frequency and the type of pelvic adhesions as well as their cause in 1.123 women.2) The relationship of the pelvic adhesions with chronic pelvic pain in 1.123 infertile women in the one hand and in 173 women who suffered from chronic pelvic pain on the other.3) The effectiveness of adhesiolysis by microsurgery (86 women) and laparoscopy (136 women) in the treatment of infertility.4) The efficacy of laparoscopy adhesiolysis in the treatment of chronic pelvic pain in 63 women5) The influence of the age, duration of infertility and severity of adhesions in post-operative pregnancy rates after laparoscopy adhesiolysis.6) The post-operative adhesions reformation after adhesiolysis by laparoscopy ( 10 women) and microsurgery (11 women)Results: Pelvic adhesions were found in 36% of the infertile women but only in 16% of them they were regarded as the sole abnormality and cause of the infertility. In 31,9%, 23,2%, 20,7% and 23,7% of the cases these adhesions were classified as minimal, mild, moderate and severe respectively. A causal association with the adhesions was found in only 65% of the patients. In the test the cause of the adhesions formation was regarded as unknown. From the 404 infertile women with adhesions 14,6% had chronic pelvic pain. Pelvic adhesions were regarded as the causative factor in 18,5% of women, among 173, suffering from chronic pelvic pain. The achieved pregnancy rates in the two post-operative years after adhesiolysis did not differ significantly between microsurgery (34,8%) and operative laparoscopy (38,2%) (p>0.05). A significantly increased pregnancy rate was found in the first year of the follow up compared to the second (p<0.05). The percentage of women who showed complete treatment or improvement from the chronic pelvic pain after laparoscopic adhesiolysis was 27% and 33,3% respectively. On the contrary 39,6% of them did not show any improvement. Our data provide evidence that the major factors that influence the post-operative pregnancy rate after laparoscopic adhesiolysis are the severity of adhesions, the duration of the infertility and the age of the women.Concerning the post-operative adhesion reformation we found a significant reduction of adhesions score with both the surgical techniques. But the reduction of adhesions reformation was significantly higher in laparoscopic than in laparotomy ( p<0.05)Conclusions: Our results indicate that advanced laparoscopic surgery is as effective as microsurgery in treating infertility due to pelvic adhesions. Laparoscopic adhesiolysis can offer relief from the chronic pelvic pain, due to adhesions, in a significant percentage of patients.

Σκοπός της έρευνας·. Η μελέτη αυτή αποσκοπούσε στη διερεύνηση της επίπτωσης των ενδοπυελικών συμφύσεων στη γονιμότητα στο χρόνιο πυελικόν άλγος καθώς και τη θεραπευτική προσφορά της συμφυσιόλυσης με μικροχειρουργική και χειρουργική λαπαροσκόπηση στην αντιμετώπιση αυτών.Υλικό και μέγεθος: α) Αναζητήθηκε το ειδός και η συχνότητα ύπαρξης ενδοπυελικών συμφύσεων, καθώς και το αίτιο που τις προκάλεσε σε 1123 γυναίκες που έπασχαν από υπογονιμότητα. β) Αναζητήθηκε η σχέση του χρόνιου πυελικού άλγους με την ύπαρξη ενδοπυελικών συμφύσεων αφ’ ενός σε 1123 υπογόνιμες γυναίκες, αφ’ ετέρου η ύπαρξη ενδοπυελικών συμφύσεων σε 173 γυναίκες που έπασχαν από χρόνιο πυελικό άλγος, γ) Ελέγχθηκε η μετεγχειρητική αποκατάσταση της γονιμότητας μετά συμφυσιόλυση που έγινε με μικροχειρουργική σε 86 γυναίκες και λαπαροσκοπικά σε 136 αντίστοιχα, δ) Ελέγχθηκε η προσφορά της λαπαροσκοπικής συμφυσιόλυσης στη θεραπεία του χρόνιου πυελικού άλγους σε 63 γυναίκες, ε) Διερευνήθηκε η επίπτωση της ηλικίας, της σοβαρότητας των συμφύσεων και της προεγχειρητικής διάρκειας της στειρότητας στην αποκατάσταση της γονιμότητας μετά λαπαροσκοπική συμφυσιόλυση σε 136 γυναίκες, στ) Αξιολογήθηκε η μετεγχειρητική ανάπτυξη συμφύσεων σε 11 και 10 γυναίκες που υπεβλήθησαν σε συμφυσιόλυση με μικροχειρουργική και χειρουργική λαπαροσκόπηση αντίστοιχα.Αποτελέσματα·, α) Διαπιστώθηκε ότι ποσοστό 36% των υπογόνιμων γυναικών είχαν ενδοπυελικές συμφύσεις. Απ’ αυτές μόνο στο 16,5% οι συμφύσεις αποτελούσαν το μοναδικό αίτιο υπογονιμότητας. Ως αίτια δημιουργίας των ενδοπυελικών συμφύσεων πιθανολογήθηκαν φλεγμονές σχετιζόμενες ή όχι με κύηση, προηγηθείσες λαπαροτομίες γυναικολογικής ή μη φύσης και ενδομητρίωση σε ποσοστό 8,2%, 12,8%, 21,2%, 6,9% και 15,8% αντίστοιχα. Αντίθετα, σε ποσοστό 35% των γυναικών με συμφύσεις δεν κατέστη δυνατή η ταυτοποίηση του αιτίου δημιουργίας τους. Οι συμφύσεις χαρακτηρίστηκαν σαν ελάχιστου, ήπιου, μέτριου και σοβαρού βαθμού αντίστοιχα σε ποσοστά 31,9%, 23,2%, 20,7% και 23,7% . β) Από τις 404 υπογόνιμες γυναίκες στις οποίες υπήρχαν συμφύσεις, ποσοστό 14,6% είχαν χρόνιο πυελικό άλγος. Οι ενδοπυελικές συμφύσεις σαν μοναδικό αίτιο δημιουργίας χρόνιου πυελικού άλγους αποδόθηκε σε ποσοστό 18,5% των γυναικών που έπασχαν από αυτό, γ) Το ποσοστό των μετεγχειρητικών κυήσεων μετά συμφυσιόλυση με μικροχειρουργική (34,8%) και χειρουργική λαπαροσκόπηση (38,2%) δεν διέφερε σημαντικά (ρ>0,05). Το μεγαλύτερο ποσοστό κυήσεων επιτεύχθηκε και με τις δυο εγχειρητικές τεχνικές τον πρώτο μετεγχειρητικό χρόνο («85%) και διέφερε σημαντικά εκείνου του δεύτερου («15%) (ρ<0,05). δ) Το ποσοστό ίασης ή βελτίωσης από το χρόνιο πυελικό άλγος μετά λαπαροσκοπική συμφυσιόλυση ήταν αντίστοιχα 27% και 33,3%. Αντίθετα, ποσοστό 39,7% δεν παρουσίασε ουδεμία βελτίωση, ε) Σημαντικά δυσμενή προγνωστική σημασία στην αποκατάσταση της γονιμότητας μετά λαπαροσκοπική συμφυσιόλυση είχε η ηλικία των γυναικών, η διάρκεια της προεγχειρητικής στειρότητας και η σοβαρότητα των συμφύσεων, στ) Το ποσοστό επαναδημιουργίας συμφύσεων, τόσο μετά λαπαροσκοπική συμφυσιόλυση, όσο και μετά εκείνη που έγινε με μικροχειρουργική ήταν σημαντικά μικρότερο έναντι του προϋπάρχοντος (ρ<0,001 και ρ<0,05 αντίστοιχα).Συμπέρασμα: Η λαπαροσκοπική συμφυσιόλυση και εκείνη μεμικροχειρουργική είναι εξίσου αποτελεσματικές στην αποκατάσταση της γονιμότητας. Η λαπαροσκοπική συμφυσιόλυση είναι αποτελεσματική σε σημαντικό ποσοστό περιπτώσεων στη θεραπεία του χρόνιου πυελικού άλγους.