Περίληψη
Τα ασύρματα δίκτυα έκτης γενιάς (6G) αναμένεται να προσφέρουν ρυθμούς μετάδοσης της τάξης των εκατοντάδων gigabit ανά δευτερόλεπτο, γεγονός που ωθεί τις φέρουσες συχνότητες στις χιλιοστομετρικές και sub-terahertz ζώνες και αντικαθιστά τις πανκατευθυντικές ζεύξεις των προηγούμενων γενεών με έντονα κατευθυντικές δέσμες. Σε μια κατευθυντική ζεύξη, η ποιότητα της σύνδεσης δεν είναι πλέον μια τυχαία ποσότητα που διακυμαίνεται γύρω από μια σταθερή μέση τιμή, αλλά μια ντετερμινιστική συνάρτηση της γεωμετρίας της σκηνής, δηλαδή των θέσεων και των προσανατολισμών των χρηστών και των αντικειμένων γύρω τους. Κατά συνέπεια, η ανίχνευση (sensing) αυτής της γεωμετρίας έχει καταστεί προαπαιτούμενο για αξιόπιστη επικοινωνία υψηλού ρυθμού, και η ολοκληρωμένη ανίχνευση και επικοινωνία (ISAC) έχει συμπεριληφθεί στα σενάρια χρήσης του πλαισίου IMT-2030 της Διεθνούς Ένωσης Τηλεπικοινωνιών. Η παρούσα διδακτορική διατριβή μελετά τεχνικές για την παροχή υπηρεσιών ανίχνευσης και επικοινωνίας στα δίκτυα 6G, ακο ...
Τα ασύρματα δίκτυα έκτης γενιάς (6G) αναμένεται να προσφέρουν ρυθμούς μετάδοσης της τάξης των εκατοντάδων gigabit ανά δευτερόλεπτο, γεγονός που ωθεί τις φέρουσες συχνότητες στις χιλιοστομετρικές και sub-terahertz ζώνες και αντικαθιστά τις πανκατευθυντικές ζεύξεις των προηγούμενων γενεών με έντονα κατευθυντικές δέσμες. Σε μια κατευθυντική ζεύξη, η ποιότητα της σύνδεσης δεν είναι πλέον μια τυχαία ποσότητα που διακυμαίνεται γύρω από μια σταθερή μέση τιμή, αλλά μια ντετερμινιστική συνάρτηση της γεωμετρίας της σκηνής, δηλαδή των θέσεων και των προσανατολισμών των χρηστών και των αντικειμένων γύρω τους. Κατά συνέπεια, η ανίχνευση (sensing) αυτής της γεωμετρίας έχει καταστεί προαπαιτούμενο για αξιόπιστη επικοινωνία υψηλού ρυθμού, και η ολοκληρωμένη ανίχνευση και επικοινωνία (ISAC) έχει συμπεριληφθεί στα σενάρια χρήσης του πλαισίου IMT-2030 της Διεθνούς Ένωσης Τηλεπικοινωνιών. Η παρούσα διδακτορική διατριβή μελετά τεχνικές για την παροχή υπηρεσιών ανίχνευσης και επικοινωνίας στα δίκτυα 6G, ακολουθώντας μια πορεία που ξεκινά από δίκτυα στα οποία η ανίχνευση απουσιάζει, συνεχίζει με δίκτυα στα οποία η πληροφορία ανίχνευσης παρέχεται από οπτική ασύρματη τεχνολογία προκειμένου να υποβοηθήσει τις ραδιοζεύξεις, και καταλήγει σε δίκτυα στα οποία η ίδια κυματομορφή ραδιοσυχνοτήτων χρησιμοποιείται τόσο για ανίχνευση όσο και για επικοινωνία. Σε όλη αυτή την πορεία, η έμφαση δίνεται στο πώς μπορεί να αποκτηθεί ακριβής πληροφορία ανίχνευσης και στο πώς πρέπει να σχεδιαστεί το δίκτυο όταν η πληροφορία αυτή είναι παρωχημένη, θορυβώδης, αβέβαιη ή ελλιπής, ώστε οι επικοινωνιακές ζεύξεις να παραμένουν αξιόπιστες και, όταν ο στόχος που ανιχνεύεται ενδέχεται ταυτόχρονα να υποκλέπτει τα δεδομένα, ασφαλείς.Αρχικά, ποσοτικοποιούμε το κόστος της λειτουργίας μιας κατευθυντικής ζεύξης χωρίς ανίχνευση, μελετώντας ένα υβριδικό δίκτυο επικοινωνιών ορατού φωτός (VLC) και ραδιοσυχνοτήτων (RF), στο οποίο οι χρήστες εξυπηρετούνται ταυτόχρονα από ένα οπτικό και ένα RF φέρον. Όταν η πληροφορία κατάστασης καναλιού που φτάνει στον χρονοπρογραμματιστή είναι παρωχημένη επειδή οι χρήστες κινούνται, ένας χρήστης στο άκρο της οπτικής κυψέλης μπορεί να λάβει οπτικούς πόρους αφού έχει ήδη εξέλθει από αυτήν, γεγονός που οδηγεί σε διακοπή της επικοινωνίας, την οποία ένα αμιγώς RF δίκτυο δεν θα αντιμετώπιζε. Εξάγουμε μια έκφραση κλειστής μορφής για την πιθανότητα ένας τυχαία κινούμενος χρήστης να παραμείνει εντός της οπτικής κυψέλης, χαρακτηρίζουμε τον μέσο οπτικό ρυθμό μετάδοσης στις θέσεις που μπορεί να προσεγγίσει ο χρήστης, και προτείνουμε ένα προδραστικό σχήμα κατανομής πόρων που αξιοποιεί αυτές τις ποσότητες ώστε να προβλέπει την απώλεια της οπτικής ζεύξης. Τα αποτελέσματα προσομοιώσεων δείχνουν ότι το προτεινόμενο σχήμα εξαλείφει τη διακοπή επικοινωνίας των κινούμενων χρηστών χωρίς να μειώνει τον μέσο ρυθμό μετάδοσης του δικτύου.Στη συνέχεια, η εξάρτηση του οπτικού καναλιού από τη γεωμετρία αξιοποιείται για την ανίχνευση της θέσης του χρήστη. Προτείνουμε ένα πλαίσιο οπτικού εντοπισμού θέσης για προγραμματιζόμενα ασύρματα περιβάλλοντα (PWEs), το οποίο συνδυάζει συμβατικές διόδους εκπομπής φωτός (LEDs) οροφής με φωτοεκπέμπουσες επαναδιαμορφώσιμες ευφυείς επιφάνειες (LeRISs), δηλαδή επιφάνειες RIS εξοπλισμένες με LEDs, και εξάγουμε εκφράσεις εντοπισμού κλειστής μορφής που ισχύουν για δέκτες τυχαίου προσανατολισμού, μαζί με τους γεωμετρικούς περιορισμούς στην τοποθέτηση των LEDs που εγγυώνται μοναδική λύση. Το σφάλμα εντοπισμού χαρακτηρίζεται αναλυτικά, και το προκύπτον σχήμα «εντόπισε και έπειτα διαμόρφωσε» αξιολογείται ως προς τη φασματική απόδοση ενός χρήστη που εξυπηρετείται από μια RIS η οποία κατευθύνει τη δέσμη προς αυτόν (beam steering). Τα αποτελέσματα καταδεικνύουν ότι η ακρίβεια της οπτικής ανίχνευσης επαρκεί για την αξιοποίηση επιφανειών με περισσότερα από χίλια στοιχεία και για τον μετριασμό των ατελειών υλικού και των μετατοπίσεων θέσης της RIS, καθιερώνοντας έτσι την υποβοηθούμενη από ανίχνευση επικοινωνία ως πρακτικό παράδειγμα για τα δίκτυα 6G εσωτερικού χώρου.Δεδομένου ότι μια οπτική υποδομή δεν μπορεί πάντοτε να θεωρείται διαθέσιμη, στρεφόμαστε έπειτα σε συστήματα ISAC σε επίπεδο κυματομορφής, στα οποία η κυματομορφή που μεταφέρει τα δεδομένα φωτίζει ταυτόχρονα έναν στόχο που ενδέχεται να τα υποκλέπτει. Ο στόχος δεν συνεργάζεται με το δίκτυο, και επομένως η γωνία του δεν είναι ακριβώς γνωστή, αλλά είναι γνωστό μόνο ότι βρίσκεται εντός ενός διαστήματος αβεβαιότητας. Προτείνουμε μια εύρωστη σχεδίαση προκωδικοποίησης σε επίπεδο συμβόλου (symbol-level precoding), στην οποία η ενισχυτική συμβολή εγγυάται την αξιοπιστία των νόμιμων χρηστών, ενώ η καταστροφική συμβολή επιβάλλεται σε ολόκληρο το διάστημα αβεβαιότητας, ώστε ο στόχος να μην μπορεί να αποκωδικοποιήσει τα εμπιστευτικά σύμβολα σε καμία επιτρεπτή κατεύθυνση. Η ακρίβεια της ανίχνευσης ποσοτικοποιείται μέσω του Μπεϋζιανού φράγματος Cramér–Rao της γωνίας του στόχου, το οποίο είναι κατάλληλο όταν η προς εκτίμηση παράμετρος είναι αβέβαιη και είναι διαθέσιμη μόνο η εκ των προτέρων κατανομή της, και το φράγμα αυτό ελαχιστοποιείται ως αντικειμενική συνάρτηση ανίχνευσης. Ο ημι-άπειρος περιορισμός ασφάλειας μετασχηματίζεται σε ένα πεπερασμένο σύνολο γραμμικών ανισοτήτων πινάκων μέσω αναπαράστασης αθροίσματος τετραγώνων, εξάγεται ένα ικανό κριτήριο εφικτότητας σε κλειστή μορφή, και αναδεικνύονται οι συμβιβασμοί μεταξύ της ποιότητας υπηρεσίας των χρηστών, της ασφάλειας των δεδομένων και της ακρίβειας ανίχνευσης.Στο τελευταίο μέρος της διατριβής, επεκτείνουμε την ασφαλή σχεδίαση ISAC από την ανίχνευση γωνίας στην ανίχνευση πλήρους θέσης μέσω συστημάτων κεραιών τσιμπήματος (pinching-antenna systems), των οποίων τα επαναδιαμορφώσιμα σημεία εκπομπής και λήψης, κατανεμημένα σε αρκετά μέτρα, παρέχουν το άνοιγμα κεραίας (aperture) που απαιτεί ο εντοπισμός εγγύς πεδίου με μικρό αριθμό αλυσίδων RF, ενώ η τοποθέτησή τους κοντά στους χρήστες και στον στόχο μειώνει τις απώλειες διάδοσης, αυξάνει τους εφικτούς ρυθμούς μετάδοσης και διευρύνει το σύνολο των απαιτήσεων επικοινωνίας και ασφάλειας που μπορούν να ικανοποιηθούν. Σχεδιάζουμε από κοινού την προκωδικοποίηση σε επίπεδο συμβόλου και τις θέσεις των κεραιών εκπομπής και λήψης ώστε να ελαχιστοποιηθεί το φράγμα σφάλματος θέσης του στόχου, και αποδεικνύουμε μια ακριβή παραγοντοποίηση αυτού του φράγματος σε έναν όρο φωτισμού από την πλευρά της εκπομπής και έναν γεωμετρικό όρο από την πλευρά της λήψης, η οποία αποκαλύπτει τους διακριτούς ρόλους των δύο ανοιγμάτων στην ανίχνευση, αποσυνθέτει την από κοινού σχεδίαση σε επιλύσιμα υποπροβλήματα χωρίς απώλεια βελτιστότητας, και οδηγεί σε κανόνες τοποθέτησης κλειστής μορφής. Τα αριθμητικά αποτελέσματα καταδεικνύουν εντοπισμό ακρίβειας κάτω του χιλιοστού ενός στόχου που παραμένει ανίκανος να αποκωδικοποιήσει τα εμπιστευτικά δεδομένα, διευρυμένη εφικτή περιοχή λειτουργίας σε σύγκριση με σταθερές κεραίες, και σημαντικά κέρδη έναντι πλήρως ψηφιακών στοιχειοκεραιών εξαιρετικά μεγάλης κλίμακας.Τέλος, παρουσιάζονται τα συμπεράσματα και πιθανές μελλοντικές επεκτάσεις.
περισσότερα
Περίληψη σε άλλη γλώσσα
The sixth generation (6G) of wireless networks is expected to deliver data rates on the order of hundreds of gigabits per second, which pushes the carrier frequencies to the millimeter-wave and sub-terahertz bands and replaces the omnidirectional links of previous generations with highly directional beams. In directional links, the quality of the connection is no longer a random quantity that fluctuates around a stable mean, but a deterministic function of the geometry of the scene, i.e., of the positions and orientations of the users and of the objects around them. As a consequence, sensing this geometry has become a prerequisite for reliable high-rate communication, and integrated sensing and communication (ISAC) has been included among the usage scenarios of the IMT-2030 framework. This thesis studies techniques for the provision of sensing and communication services in 6G networks, following a path that starts from networks in which sensing is absent, continues through networks in ...
The sixth generation (6G) of wireless networks is expected to deliver data rates on the order of hundreds of gigabits per second, which pushes the carrier frequencies to the millimeter-wave and sub-terahertz bands and replaces the omnidirectional links of previous generations with highly directional beams. In directional links, the quality of the connection is no longer a random quantity that fluctuates around a stable mean, but a deterministic function of the geometry of the scene, i.e., of the positions and orientations of the users and of the objects around them. As a consequence, sensing this geometry has become a prerequisite for reliable high-rate communication, and integrated sensing and communication (ISAC) has been included among the usage scenarios of the IMT-2030 framework. This thesis studies techniques for the provision of sensing and communication services in 6G networks, following a path that starts from networks in which sensing is absent, continues through networks in which the sensing information is provided by optical wireless technology in order to assist the radio links, and ends with networks in which the same radio waveform is used for both sensing and communication. Along this path, the emphasis is placed on how accurate sensing information can be acquired and on how the network should be designed when this information is outdated, noisy, uncertain, or incomplete, so that the communication links remain reliable and, when the target that is sensed may also eavesdrop, secure.Initially, we quantify the cost of operating a directional link without sensing by studying an aggregated visible light communication (VLC)/radio frequency (RF) network, in which the users are served simultaneously by an optical and an RF carrier. When the channel state information (CSI) that reaches the scheduler is outdated because the users move, a user at the edge of the optical cell may receive optical resources after having left the cell, which results in a communication outage that an RF-only network would not experience. We derive a closed-form expression for the probability that a randomly moving user remains inside the optical cell, characterize the average optical data rate over the positions that the user can reach, and propose a proactive resource allocation scheme that uses these quantities to anticipate the loss of the optical link. Simulation results show that the proposed scheme eliminates the outage of the mobile users without diminishing the average data rate of the network.Subsequently, the dependence of the optical channel on the geometry is exploited in order to use the optical channel as a sensor. We propose an optical localization framework for programmable wireless environments (PWEs) that combines conventional ceiling light-emitting diodes (LEDs) with light-emitting reconfigurable intelligent surfaces (LeRISs), i.e., reconfigurable intelligent surfaces (RISs) equipped with LEDs, and we derive closed-form localization expressions that are valid for receivers of arbitrary orientation, together with the geometric constraints on the placement of the LEDs that guarantee a unique solution. The localization error is characterized analytically, and the resulting locate-and-then-configure scheme is evaluated in terms of the spectral efficiency of a user served by a RIS performing beam steering. The results demonstrate that the accuracy of the optical sensing technology is sufficient to exploit surfaces with more than a thousand elements and to mitigate the hardware imperfections and position offsets of the RIS, thus establishing sensing-assisted communication as a practical paradigm for 6G indoor networks.Since an optical infrastructure cannot always be assumed, we then move to ISAC at the waveform level, in which the waveform that carries the data also illuminates a target that may eavesdrop on them. The target does not cooperate with the network, and therefore its angle is not known exactly but is only known to lie within an uncertainty interval. We propose a robust symbol-level precoding design in which constructive interference guarantees the reliability of the legitimate users (Bobs), while destructive interference is enforced over the entire uncertainty interval, so that the target cannot decode the confidential symbols in any admissible direction. The sensing accuracy is quantified through the Bayesian Cramér–Rao bound of the target angle, which is suitable when the parameter to be estimated is uncertain and only its prior distribution is available, and this bound is minimized as the sensing objective. The semi-infinite security constraint is transformed into a finite set of linear matrix inequalities through a sum-of-squares representation, a sufficient feasibility criterion is derived in closed form, and the trade-offs among the quality of service of the Bobs, the security of the data, and the sensing accuracy are illustrated.In the last part of the thesis, we extend the secure ISAC design from angle sensing to full position sensing through pinching-antenna systems, whose reconfigurable radiating and receiving points spread over several meters provide the aperture that near-field localization requires with a small number of RF chains, while their placement close to the Bobs and the target reduces the path loss, increases the achievable data rates, and expands the set of communication and security requirements that can be satisfied. We jointly design the symbol-level precoding and the transmit and receive antenna positions to minimize the position error bound of the target, and we establish an exact factorization of this bound into a transmit-side illumination term and a receive-side geometric term, which reveals the distinct sensing roles of the two apertures, decomposes the joint design into tractable subproblems without loss of optimality, and yields closed-form placement rules for the receive antennas. Numerical results demonstrate sub-millimeter localization of a target that remains unable to decode the confidential data, an expanded feasible operating region compared to pinching antennas at fixed positions and to a compact array, and substantial gains over fully digital extremely large-scale multiple-input multiple-output arrays.Finally, the conclusions of the current thesis are presented and some possible future directions are briefly discussed.
περισσότερα