Στοιχειολατρία στα λαϊκά διαβατήρια έθιμα της γέννησης και του θανάτου κατά τους βυζαντινούς χρόνους (4ος - 13ος αιώνας). Συγκριτική Λαογραφική Μελέτη

Περίληψη

Με τον όρο «Στοιχειολατρία» αναφέρεται η μελέτη στις δοξασίες, τα έθιμα και τις εκδηλώσεις προς τα στοιχεία της φύσης, όπως είναι το νερό, η φωτιά, τα δέντρα, τα ουράνια σώματα, όπως ο ήλιος και η σελήνη, η γη, τα πετρώματα και τα στοιχειακά πνεύματα εντός τους, οι όποιες καλοποιές ή κακοποιές δυνάμεις. Εν προκειμένω το ενδιαφέρον στρέφεται στο πώς μεταστοιχειώθηκαν, ενσωματώθηκαν και επιβιώνουν στην ορθόδοξη λαϊκή θρησκευτικότητα σε συγκεκριμένο πλαίσιο χώρου και χρόνου: συγκεκριμένα την Κωνσταντινούπολη, τη Μικρά Ασία και τον ελλαδικό χώρο, από τον 4ο έως τον 13ο αιώνα, με μία αναφορά επίσης στην περιοχή των Ρως από τον 10ο αιώνα και μετά.Με βάση την πίστη στη δύναμη των στοιχείων ο άνθρωπος στρέφεται προς αυτά ζητώντας τη συμβολή τους για την ευτοκία των γυναικών, την υγεία των νεογνών, καθώς και το ανεμπόδιστο πέρασμα του νεκρού στον μυστηριώδη «άλλον κόσμο». Εφόσον η προστασία, η πρόληψη και η ίαση του ανθρώπου και των μελών της κοινότητας είναι το πρωτεύον, ο λαϊκός άνθρωπος θέλ ...
περισσότερα

Περίληψη σε άλλη γλώσσα

In the present study, the worship of the elements of nature as a term denotes the system of beliefs, customs, and ritual practices addressed to elemental entities such as water, fire, trees, celestial bodies -specifically the sun and moon- the earth and the stones, as well as the various benevolent or malevolent forces residing within them. In this context, the study explores the mechanisms through which these elements were transformed, integrated, and preserved within Orthodox folk religiosity across a defined spatial and temporal setting: namely, Constantinople, Asia Minor, and the Greek territory from the 4th to the 13th centuries, with an additional reference to the land of the Rus people from the 10th century onward.Driven by a foundational belief in the power of these natural elements, communities sought their intervention in order to ensure safe childbirth and the infant’s health, as well as the unhindered transition of the deceased into the mysterious realm of the afterlife. In ...
περισσότερα
Η διατριβή είναι δεσμευμένη από τον συγγραφέα  (μέχρι και: 12/2026)
DOI
10.12681/eadd/62735
Διεύθυνση Handle
http://hdl.handle.net/10442/hedi/62735
ND
62735
Εναλλακτικός τίτλος
Worship of the elements of nature in the folk rites of passage of birth and death during the byzantine times (4th - 13th centuries): a comparative folklore study
Συγγραφέας
Μαυρομμάτη, Ευγενία (Πατρώνυμο: Νικόλαος)
Ημερομηνία
07/2026
Ίδρυμα
Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης (ΔΠΘ). Σχολή Ανθρωπιστικών Επιστημών. Τμήμα Ανθρωπιστικών Σπουδών
Εξεταστική επιτροπή
Βαρβούνης Εμμανουήλ
Τσιγάρας Γεώργιος
Μαχά Αθηνά
Στρατηγόπουλος Δημοσθένης
Κατσαδώρος Γεώργιος
Χρυσανθοπούλου Βασιλική
Τζουμέρκας Παναγιώτης
Επιστημονικό πεδίο
Ανθρωπιστικές Επιστήμες και Τέχνες ➨ Άλλες Ανθρωπιστικές Επιστήμες ➨ Λαϊκός πολιτισμός
Λέξεις-κλειδιά
Στοιχεία της φύσης; Βυζαντινοί χρόνοι; Θρησκεία; Δεισιδαιμονία; Γέννηση; Θάνατος
Χώρα
Ελλάδα
Γλώσσα
Ελληνικά
Άλλα στοιχεία
εικ.
Στατιστικά χρήσης
ΠΡΟΒΟΛΕΣ
Αφορά στις μοναδικές επισκέψεις της διδακτορικής διατριβής για την χρονική περίοδο 07/2018 - 07/2023.
Πηγή: Google Analytics.
ΞΕΦΥΛΛΙΣΜΑΤΑ
Αφορά στο άνοιγμα του online αναγνώστη για την χρονική περίοδο 07/2018 - 07/2023.
Πηγή: Google Analytics.
ΜΕΤΑΦΟΡΤΩΣΕΙΣ
Αφορά στο σύνολο των μεταφορτώσων του αρχείου της διδακτορικής διατριβής.
Πηγή: Εθνικό Αρχείο Διδακτορικών Διατριβών.
ΧΡΗΣΤΕΣ
Αφορά στους συνδεδεμένους στο σύστημα χρήστες οι οποίοι έχουν αλληλεπιδράσει με τη διδακτορική διατριβή. Ως επί το πλείστον, αφορά τις μεταφορτώσεις.
Πηγή: Εθνικό Αρχείο Διδακτορικών Διατριβών.