Spatial distribution and ecology of small mammals on the island of Lesvos

Abstract

This doctoral thesis investigates the spatial distribution and ecology of small mammals on Lesvos Island, Greece, by evaluating the effects of landscape structure, land-use patterns, topography, and geological substrates on community composition and habitat suitability for key target species. Based on the analysis of 881 individuals recovered from Barn Owl (Tyto alba) pellets, the study revealed strong spatial heterogeneity, with open, high-productivity agricultural landscapes being heavily dominated by Harting's vole (Microtus hartingi), whereas structurally complex or rocky habitats were dominated by Murinae species (Mus, Apodemus). Furthermore, research on the only European Union population of the Persian Squirrel (Sciurus anomalus) demonstrated that the species extensively utilizes broadleaved woodlands and traditional agricultural mosaics (olive groves), while avoiding continuous, pure pine forests due to the scarcity of food resources and nesting cavities. Finally, niche-based species distribution modeling (Maxent) for the burrowing rodents M. hartingi and Nannospalax xanthodon showed a shared preference for low-slope terrains with alluvial deposits or volcanic rock substrates, with M. hartingi preferring open arable land and saltmarshes, and N. xanthodon favoring pastures and rain-fed crops while avoiding shallow, stony phrygana, with both species remaining absent from southeastern Lesvos due to natural dispersal barriers.

Η παρούσα διδακτορική διατριβή εξετάζει τη χωρική κατανομή και την οικολογία των μικρών θηλαστικών στη Λέσβο, αξιολογώντας την επίδραση της δομής του τοπίου, των χρήσεων γης, των γεωμορφολογικών συνθηκών και των εδαφικών/γεωλογικών παραμέτρων στη σύνθεση των κοινοτήτων και στην καταλληλότητα ενδιαιτήματος για είδη-στόχους. Μέσω της ανάλυσης 881 ατόμων από εμέσματα της Τυτώ (Tyto alba), διαπιστώθηκε έντονη χωρική ετερογένεια, όπου οι ανοιχτές και παραγωγικές αγροτικές εκτάσεις επικρατούνται από τον Σκαπτοποντικό του Harting (Microtus hartingi), ενώ τα πιο σύνθετα ή βραχώδη τοπία κυριαρχούνται από είδη της οικογένειας Murinae (Mus, Apodemus). Παράλληλα, η μελέτη του μοναδικού πληθυσμού του Ασιατικού Σκίουρου (Sciurus anomalus) στην Ε.Ε. έδειξε ότι το είδος αξιοποιεί ευρέως τα παραδοσιακά αγροδασικά μωσαϊκά (ελαιώνες) και τα πλατύφυλλα δάση, αποφεύγοντας ωστόσο τα εκτεταμένα, αμιγή πευκοδάση λόγω έλλειψης ποικιλίας τροφής και κοιλοτήτων φωλεοποίησης. Τέλος, τα μοντέλα καταλληλότητας ενδιαιτήματος (Maxent) για τα υπόγεια τρωκτικά (M. hartingi και Nannospalax xanthodon) ανέδειξαν την κοινή τους προτίμηση για περιοχές χαμηλής κλίσης με αλλουβιακά ή ηφαιστειακά υποστρώματα, με το M. hartingi να προτιμά ανοιχτές καλλιέργειες και αλυκές, ενώ τον N. xanthodon να επιλέγει βοσκότοπους και μη αρδευόμενες εκτάσεις αποφεύγοντας τα ρηχά, πετρώδη φρύγανα, ενώ και τα δύο είδη απουσιάζουν από το νοτιοανατολικό τμήμα του νησιού λόγω φυσικών φραγμών διασποράς.