Εφαρμογή τεχνικών εξόρυξης δεδομένων στο τουριστικό μάρκετινγκ

Abstract

This doctoral dissertation examines the application of data mining techniques in tourism marketing, with an emphasis on the interconnection between the tourism experience, personalization, digital information, and decision support. The starting point of the research is the observation that modern tourism is being transformed by digital technologies, Artificial Intelligence, Machine Learning, Recommender Systems, immersive technologies, and data-driven marketing strategies. In this context, this doctoral dissertation seeks to link theoretical and applied fields that are often examined separately, such as Health and Wellness Tourism, Medical Tourism, quality of life, neuro-tourism analysis, tourism product selection, Virtual and Augmented Reality, as well as the use of Business Intelligence to measure sustainable performance in tourism. The theoretical part of the dissertation highlights that Health and Wellness Tourism and Medical Tourism are not merely specialized service markets, but complex ecosystems of experience, information, care, trust, and decision-making. Quality of life, cognitive function, emotional wellbeing, memory, and the experiential value of travel serve as key concepts for understanding these forms of tourism. At the same time, the doctoral dissertation demonstrates that Social CueProcessing, Neuro-tourism, neuroimaging, and Machine Learning can broaden the study of tourist behavior, shifting the analysis toward more complex behavioral, social, and biobehavioral indicators. The applied and methodological section is organized around distinct but interrelated directions. First, the e-Tour Facilitator platform is presented as an example of an intelligent information system to support Medical Tourism. Next, a Recommender System for tourist groupsis analyzed, aiming to strike a balance between the group’s overall satisfaction and a fairer distribution of satisfaction among its members. The doctoral dissertation also extends the discussion to Virtual Reality and Augmented Reality, which are examined as technologies that can enhance the presentation, accessibility, pre-experience, and emotional engagement of the visitor with the tourism product. Finally, the use of Business Intelligence for ESG reporting in the tourism sector is analyzed, with an emphasis on performance indicators, the Balanced Score card, OLAP models, and dashboards that can support sustainable management and strategic decision-making.

Η παρούσα Διδακτορική Διατριβή εξετάζει την εφαρμογή τεχνικών εξόρυξης δεδομένων στο τουριστικό marketing, με έμφαση στη σύνδεση της τουριστικής εμπειρίας, της εξατομίκευσης, της ψηφιακής πληροφόρησης και της υποστήριξης αποφάσεων. Αφετηρία της έρευνας αποτελεί η διαπίστωση ότι ο σύγχρονος τουρισμός μετασχηματίζεται από τις ψηφιακές τεχνολογίες, την Τεχνητή Νοημοσύνη (π.χ. τη Μηχανική Μάθηση, τα Συστήματα Συστάσεων), τις εμβυθιστικές τεχνολογίες και τις στρατηγικές marketing που βασίζονται σε δεδομένα. Στο πλαίσιο αυτό, η παρούσα Διδακτορική Διατριβή επιχειρεί να συνδέσει θεωρητικά και εφαρμοσμένα πεδία που συχνά εξετάζονται χωριστά, όπως ο Τουρισμός Υγείας και Ευεξίας, ο Ιατρικός Τουρισμός, η ποιότητα ζωής, η νευροτουριστική ανάλυση, η επιλογή τουριστικού προϊόντος, η Εικονική και Επαυξημένη Πραγματικότητα , καθώς και η αξιοποίηση της Επιχειρηματικής Νοημοσύνης για τη μέτρηση της βιώσιμης επίδοσης στον τουρισμό. Το θεωρητικό μέρος της Διδακτορικής Διατριβής αναδεικνύει ότι ο Τουρισμός Υγείας και Ευεξίας και ο Ιατρικός Τουρισμός δεν αποτελούν μόνο εξειδικευμένες αγορές υπηρεσιών, αλλά σύνθετα οικοσυστήματα εμπειρίας, πληροφόρησης, φροντίδας, εμπιστοσύνης και λήψης αποφάσεων. Η ποιότητα ζωής, η γνωστική λειτουργία, η συναισθηματική ευημερία, η μνήμη και η εμπειρική αξία του ταξιδιού λειτουργούν ως βασικές έννοιες για την κατανόηση αυτών των μορφών τουρισμού. Παράλληλα, η παρούσα Διδακτορική Διατριβή δείχνει ότι η Επεξεργασία Κοινωνικών Σημάτων, ο Νευρο-Τουρισμός, η νευροαπεικόνιση και η Μηχανική Μάθηση μπορούν να διευρύνουν τη μελέτη της τουριστικής συμπεριφοράς, μετατοπίζοντας την ανάλυση προς πιο σύνθετες συμπεριφορικές, κοινωνικές και βιοσυμπεριφορικές ενδείξεις. Το εφαρμοσμένο και μεθοδολογικό μέρος οργανώνεται γύρω από διακριτές αλλά αλληλένδετες κατευθύνσεις. Αρχικά, παρουσιάζεται το προτεινόμενο Σύστημα Συστάσεων e-Tour Facilitator ως παράδειγμα ευφυούς πληροφοριακού συστήματος για τηνυποστήριξη του Ιατρικού Τουρισμού. Στη συνέχεια, αναλύεται ένα Σύστημα Συστάσεων για ομάδες τουριστών, με στόχο την ισορροπία ανάμεσα στη συνολική ικανοποίηση της ομάδας και στη δικαιότερη κατανομή της ικανοποίησης στα μέλη της. Η Διδακτορική Διατριβή επεκτείνει επίσης στην συζήτηση για τις εφαρμογές της Εικονικής Πραγματικότητας και Επαυξημένης Πραγματικότητας, οι οποίες εξετάζονται ως τεχνολογίες που μπορούν να ενισχύσουν την παρουσίαση, την προσβασιμότητα, την προ-εμπειρία και τη συναισθηματική εμπλοκή του επισκέπτη με το τουριστικό προϊόν. Τέλος, αναλύεται η χρήση της Επιχειρηματικής Νοημοσύνης για τις Αναφορές ESG στον τουριστικό κλάδο, με έμφαση στους δείκτες απόδοσης, στην Ισορροπημένη Κάρτα Επίδοσης, στα OLAP μοντέλα και στoυς πίνακες ελέγχου (dashboards) που μπορούν να υποστηρίξουν τη βιώσιμη διοίκηση και τη στρατηγική λήψη αποφάσεων