Αξιολόγηση της συσχέτισης διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας και καρδιαγγειακού κινδύνου σε ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2

Abstract

Purpose: To evaluate the potential association between diabetic retinopathy (DR), including diabetic macular edema (DME), and the atherosclerosis-related risk of cardiovascular events, as calculated using a specific tool. In addition, the potential association between DR and cardiovascular disease, as well as markers of endothelial function and arterial stiffness, was evaluated. Methods: Participants in this non-interventional, cross-sectional study included 215 patients of both sexes with type 2 diabetes (T2D). The demographic and clinical characteristics of the participants were recorded. All patients underwent a thorough ophthalmological examination and multimodal imaging. Systolic and diastolic blood pressure were also measured in all participants, and peripheral blood samples were collected for biochemical testing. Two separate analyses were performed: A. In 181 patients from the total sample who had no prior history of cardiovascular events, the “ASCVD 10-Year Risk Estimator Plus” tool was used to calculate the 10-year risk of a first atherosclerosis-related cardiovascular event. B. In 73 patients from the total sample, endothelial function was assessed by measuring the thickness of the endothelial glycocalyx, and arterial stiffness was assessed by measuring carotid-femoral pulse wave velocity (PWV), central aortic pressures, and the augmentation index (Aix). Results: A. The ASCVD score, as calculated using the “ASVCD Risk Estimator Plus” tool, was not found to be significantly associated with DR (p=0.191). Furthermore, the factors independently associated with DR were: duration of DM (p=0.002), HbA1c levels (p=0.006), and the presence of neuropathy (p=0.007). Male gender was found to be associated with DME (p=0.034).B. DR was significantly associated with a higher risk of cardiovascular disease (p=0.019). Similarly, patients with non-proliferative DR and proliferative DR were associated with significantly higher odds of cardiovascular disease compared to patients without DR (p=0.027). Furthermore, higher PWV was significantly associated with more severe DR (p=0.031), and a similar trend was observed for higher PWV and the presence of DR (p=0.071). Conclusions: DR is strongly associated with cardiovascular disease and can therefore be used as a clinical indicator of systemic vascular disease. The “ASCVD Risk Estimator Plus” cardiovascular risk assessment tool does not appear to be reliable in patients with T2D. Since the diagnosis of DR in patients with T2D is associated with an increased risk of cardiovascular disease, a thorough cardiac evaluation should not be omitted, and the importance of close monitoring for the early detection of macro- and microvascular complications, as well as for timely intervention, should be emphasized.

Σκοπός: Η αξιολόγηση της πιθανής συσχέτισης ανάμεσα στη διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια (ΔΑ), συμπεριλαμβανομένου του διαβητικού οιδήματος ωχράς κηλίδας (ΔΟΩ) και του σχετιζόμενου με αθηροσκλήρωση κινδύνου για καρδιαγγειακό σύμβαμα, όπως αυτός υπολογίστηκε με βάση ειδικό εργαλείο. Επιπλέον, αξιολογήθηκε η πιθανή συσχέτιση ανάμεσα στη ΔΑ και τις καρδιαγγειακές παθήσεις, καθώς και τους δείκτες ενδοθηλιακής λειτουργίας και αρτηριακής σκληρίας. Μέθοδος: Συμμετέχοντες σε αυτή τη μη παρεμβατική, συγχρονική (cross-sectional) μελέτη ήταν 215 ασθενείς και των δύο φύλων με ΣΔ τύπου 2. Καταγράφηκαν τα δημογραφικά και κλινικά χαρακτηριστικά των συμμετεχόντων. Όλοι οι ασθενείς υποβλήθηκαν σε ενδελεχή οφθαλμολογική εξέταση και πολυτροπική απεικόνιση. Σε όλους τους συμμετέχοντες μετρήθηκε, επίσης, η συστολική και η διαστολική αρτηριακή πίεση, ενώ έγινε λήψη περιφερικού αίματος για διενέργεια βιοχημικού ελέγχου. Έγιναν δύο ξεχωριστές αναλύσεις: Α. Σε 181 ασθενείς από το συνολικό δείγμα, που δεν είχαν προηγούμενο ιστορικό καρδιαγγειακού συμβάματος, χρησιμοποιήθηκε το εργαλείο “ASCVD 10-Year Risk estimator plus” για τον υπολογισμό του 10ετούς κινδύνου πρώτου καρδιαγγειακού συμβάματος σχετιζόμενου με αθηροσκλήρωση. Β. Σε 73 ασθενείς από το συνολικό δείγμα, έγινε αξιολόγηση της ενδοθηλιακής λειτουργίας, με τη μέτρηση του πάχους του ενδοθηλιακού γλυκοκάλυκα, καθώς και της αρτηριακής σκληρίας, με τη μέτρηση της καρωτιδο-μηριαίας ταχύτητας σφυγμικού κύματος (Pulse Wave Velocity – PWV), των κεντρικών αορτικών πιέσεων και του δείκτη ενίσχυσης του σφυγμικού κύματος (Augmentation index – Aix). Αποτελέσματα: Α. Η βαθμολογία ASCVD, όπως υπολογίστηκε με το εργαλείο “ASVCD Risk Estimator Plus”, δεν βρέθηκε να συσχετίζεται σημαντικά με τη ΔΑ (p=0,191). Επίσης, οι παράγοντες που συσχετίζονταν ανεξάρτητα με τη ΔΑ ήταν η διάρκεια του ΣΔ (p=0,002), τα επίπεδα HbA1c (p=0,006) και η παρουσία νευροπάθειας (p=0,007). Το άρρεν φύλο βρέθηκε να σχετίζεται με το ΔΟΩ (p=0,034).Β. Η ΔΑ συσχετίστηκε σημαντικά με υψηλότερες πιθανότητες για καρδιαγγειακή νόσο (p=0,019). Αντίστοιχα, οι ασθενείς με μη παραγωγική ΔΑ και παραγωγική ΔΑ συσχετίστηκαν με σημαντικά υψηλότερες πιθανότητες για καρδιαγγειακή νόσο σε σύγκριση με τους ασθενείς χωρίς ΔΑ (p=0,027). Επίσης, η υψηλότερη PWV συσχετίστηκε σημαντικά με πιο σοβαρή ΔΑ (p=0,031) και μια παρόμοια τάση παρατηρήθηκε για υψηλότερη PWV και παρουσία ΔΑ (p=0,071). Συμπεράσματα: Η ΔΑ έχει ισχυρή συσχέτιση με την καρδιαγγειακή νόσο και ως εκ τούτου μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως κλινικός δείκτης συστηματικής αγγειακής νόσου. Το εργαλείο αξιολόγησης καρδιαγγειακού κινδύνου “ASCVD Risk Estimator Plus” δεν φαίνεται να είναι αξιόπιστο σε ασθενείς με ΣΔ τύπου 2. Καθώς, η διάγνωση της ΔΑ σε ασθενείς με ΣΔ τύπου 2 σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου, δεν θα πρέπει να παραλείπεται ένας λεπτομερής καρδιολογικός έλεγχος και θα πρέπει να τονίζεται η σημασία της στενής παρακολούθησης για την έγκαιρη ανίχνευση μακρο- και μικροαγγειακών επιπλοκών, καθώς και για την έγκαιρη παρέμβαση.