Identification and oenological validation of subzones in wine-growing areas of Northern Greece

Abstract

This study focused on identifying wine-growing subzones within the PDO Amyndeon and PGI Drama wine-growing zones in Northern Greece, with the aim of assessing their suitability for producing high-quality red wines from the Xinomavro (Vitis vinifera L.) and Cabernet Sauvignon (Vitis vinifera L.) grape varieties, respectively. The initial delineation of suitability zones was carried out using readily available satellite data on soil, topography, and climate, in four different suitability categories. Α multidisciplinary panel of experts defined the local parameter boundaries and assigned weight values tailored to the specific ecophysiological needs of the grape varieties. The methodology was applied and validated in two distinct regions of Northern Greece: PDO Amyndeon, a relatively cool climate zone in high elevation planted with Xinomavro, the local late ripening variety, and PGI Drama, a warm continental climate zone planted with the Cabernet Sauvignon variety. To validate the geospatial model, one commercial, non-irrigated vineyard plot was selected within each of the four suitability zones per region, establishing a pilot network in Petres, Lofos, Vegora, and Limni for Amyndeon, and Agora, Kali Vrysi, Doxato, and Mikrochori for Drama. The validation phase involved gathering physiological and yield metrics directly from the field, and chemical and oenological analysis on berries and experimental wines focusing on phenolic and volatile ripeness indicators. The results showed that this methodology was able to discern the most suitable areas for both varieties and regions with an acceptable relation to real grape and wine attributes as confirmed by the collection of data from the pilot vineyards. The overall performance of this method will ultimately depend on the validity of the expert knowledge used to define the most critical parameters and their range. According to the results of this study, and given the relevance of the proposed suitability criteria, this method has the potential to provide an alternative solution for subzone delineation in cases where wine analytical and sensory data are not available.

Η συγκεκριμένη μελέτη επικεντρώθηκε στον εντοπισμό αμπελουργικών υποζωνών εντός των αμπελουργικών ζωνών ΠΟΠ Αμύνταιο και ΠΓΕ Δράμα στη Βόρεια Ελλάδα, με στόχο την αξιολόγηση της καταλληλότητάς τους για την παραγωγή ερυθρών οίνων υψηλής ποιότητας από τις ποικιλίες σταφυλιού Ξινόμαυρο και Cabernet Sauvignon (Vitis vinifera L.), αντίστοιχα. Η αρχική οριοθέτηση των ζωνών καταλληλότητας πραγματοποιήθηκε με τη χρήση άμεσα διαθέσιμων δορυφορικών δεδομένων για το έδαφος, το ανάγλυφο και το κλίμα, σε τέσσερις διαφορετικές κατηγορίες καταλληλότητας. Μια διεπιστημονική ομάδα δεκαοκτώ εμπειρογνωμόνων καθόρισε τα όρια των τοπικών παραμέτρων και απέδωσε συντελεστές βαρύτητας προσαρμοσμένους σε συγκεκριμένες περιοχές και ποικιλίες. Η μεθοδολογία εφαρμόστηκε και επαληθεύτηκε σε δύο ξεχωριστές περιοχές της Βόρειας Ελλάδας: την ζώνη ΠΟΠ Αμύνταιο, μια σχετικά ψυχρή κλιματική ζώνη σε μεγάλο υψόμετρο, φυτεμένη με Ξινόμαυρο, την τοπική ποικιλία όψιμης ωρίμανσης, και την ζώνη ΠΓΕ Δράμα, μια θερμή ηπειρωτική κλιματική ζώνη, φυτεμένη με την ποικιλία Cabernet Sauvignon. Για την επαλήθευση του γεωχωρικού μοντέλου, επιλέχθηκε ένας μη αρδευόμενος αμπελώνας εντός καθεμιάς από τις τέσσερις ζώνες καταλληλότητας ανά περιοχή, δημιουργώντας ένα πιλοτικό δίκτυο στις περιοχές με τις επωνυμίες Πέτρες, Λόφο, Βεγόρα και Λίμνη για το Αμύνταιο, και Αγορά, Καλή Βρύση, Δοξάτο και Μικροχώρι για τη Δράμα. Η φάση της επαλήθευσης περιελάβανε τη συγκέντρωση μετρήσεων φυσιολογίας της αμπέλου και δεικτών απόδοσης, καθώς και χημική και οινολογική ανάλυση σε ράγες και πειραματικούς οίνους, με έμφαση σε δείκτες φαινολικής και αρωματικής ωρίμανσης. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η μεθοδολογία αυτή είναι σε θέση να διακρίνει τις καταλληλότερες περιοχές και για τις δύο ποικιλίες και περιοχές, παρουσιάζοντας μια αποδεκτή συσχέτιση με τα πραγματικά χαρακτηριστικά των σταφυλιών και του οίνου, όπως επιβεβαιώθηκε από τη συλλογή δεδομένων από τους πιλοτικούς αμπελώνες. Η συνολική χρησιμότητα αυτής της μεθόδου θα εξαρτηθεί τελικά από την εγκυρότητα της γνώσης των εμπειρογνωμόνων που χρησιμοποιήθηκε για τον καθορισμό των πιο κρίσιμων παραμέτρων και του επιθυμητού εύρους τους. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα αυτής της μελέτης, και δεδομένης της συνάφειας των προτεινόμενων κριτηρίων καταλληλότητας, η μέθοδος αυτή έχει τη δυνατότητα να παράσχει μια εναλλακτική λύση για την οριοθέτηση υποζωνών σε περιπτώσεις όπου δεν υπάρχουν διαθέσιμα αναλυτικά και οργανοληπτικά δεδομένα για τους οίνους.