Η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης στον επαγγελματικό αθλητισμό: μια οπτική από τη σκοπιά της εκπαίδευσης

Abstract

This doctoral dissertation investigates the assessment of Corporate Social Responsibility (CSR) effectiveness in the setting of professional sport from an education-oriented perspective, adopting a mixed-method research design. The quantitative phase was based on 430 usable responses and included exploratory and confirmatory factor analyses (EFA/CFA), along with tests of configural, metric, and scalar invariance. A series of structural equation models (SEM, MG-SEM, and MIMIC) was also employed. The results supported a valid four-factor psychometric model - Evidence, Hearsay, Satisfaction/Attitude, and Loyalty/Support - for evaluating CSR effectiveness. Structural model analyses revealed that Satisfaction/Attitude served as an empirically supported mediating factor through which perceived Evidence was associated with Loyalty/Support toward the sport brand. Additionally, perceived Hearsay played a decisive role in the formation of evaluative attitude, and only through this pathway was it linked to Loyalty/Support. By contrast, the direct effects of the Evidence and Hearsay factors on Loyalty/Support were not found to be statistically significant. Moreover, between-group comparisons indicated that differences emerged primarily in the Satisfaction/Attitude factor, with adolescents exhibiting lower evaluative attitudes than adults. The qualitative phase of the study, based on semi-structured interviews, revealed that CSR is evaluated within a broader context of social and institutional problems in sport, such as sport-related violence and organizational dysfunction. The integration of the quantitative and qualitative findings indicates that CSR effectiveness is reflected primarily in the formation of attitudes and evaluations, and less in direct behavioral outcomes, thereby suggesting an education-centered and socially embedded approach to its understanding and teaching.

Η παρούσα διδακτορική διατριβή εξετάζει την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης (ΕΚΕ) στον επαγγελματικό αθλητισμό από την οπτική της εκπαίδευσης, υιοθετώντας μεικτή μεθοδολογική προσέγγιση. Η ποσοτική φάση της έρευνας βασίστηκε σε αποκρίσεις 430 ατόμων και περιλάμβανε διερευνητικές και επιβεβαιωτικές παραγοντικές αναλύσεις, ελέγχους ισοδυναμίας σε επίπεδο δομής, φορτίσεων και τομών, καθώς και δομικά μοντέλα εξίσωσης. Τα αποτελέσματα υποστήριξαν ένα ψυχομετρικά επαρκές τετραπαραγοντικό μοντέλο, αποτελούμενο από τα Τεκμήρια, τη Φημολογία, την Ικανοποίηση/Στάση και την Αφοσίωση/Υποστήριξη. Ο έλεγχος των δομικών μοντέλων ανέδειξε ότι η Ικανοποίηση/Στάση λειτουργεί ως στατιστικά τεκμηριωμένος διαμεσολαβητικός παράγοντας, μέσω του οποίου τα αντιλαμβανόμενα Τεκμήρια συνδέονται με την Αφοσίωση/Υποστήριξη προς το sport brand. Επιπλέον, η αντιλαμβανόμενη Φημολογία διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της αξιολογικής στάσης και συνδέεται με την Αφοσίωση/Υποστήριξη αποκλειστικά μέσω αυτής. Αντίθετα, οι άμεσες επιδράσεις των παραγόντων Τεκμήρια και Φημολογία προς την Αφοσίωση/Υποστήριξη δεν τεκμηριώθηκαν ως στατιστικά σημαντικές. Οι συγκρίσεις μεταξύ των ερευνητικών ομάδων ανέδειξαν διαφοροποιήσεις κυρίως στον παράγοντα Ικανοποίηση/Στάση, με το δείγμα των εφήβων να εμφανίζει χαμηλότερες αξιολογικές στάσεις συγκριτικά με τους ενήλικες. Η ποιοτική φάση της έρευνας, μέσω ημιδομημένων συνεντεύξεων, ανέδειξε ότι η ΕΚΕ αξιολογείται εντός ενός ευρύτερου πλαισίου κοινωνικών και θεσμικών προβλημάτων του αθλητισμού, όπως η αθλητική βία και η οργανωσιακή δυσλειτουργία. Η σύνθεση των ποσοτικών και ποιοτικών ευρημάτων καταδεικνύει ότι η αποτελεσματικότητα της ΕΚΕ αποτυπώνεται κυρίως μέσω της διαμόρφωσης στάσεων και αξιολογήσεων και λιγότερο μέσω άμεσων συμπεριφορικών εκβάσεων, προτείνοντας μια εκπαιδευτικοκεντρική και κοινωνικά ενταγμένη προσέγγιση για την κατανόηση και τη διδακτική της ΕΚΕ.