Ο Απολλώνιος Τυανέας στην Ινδία: ερμηνευτικό υπόμνημα στο Γ’ Βιβλίο του Τὰ ἐς τὸν Τυανέα Ἀπολλώνιον του Φλάβιου Φιλόστρατου

Abstract

This dissertation constitutes an interpretative commentary on Book III of Flavius Philostratus’ work Life of Apollonius of Tyana (Τὰ ἐς τὸν Τυανέα Ἀπολλώνιον). The introduction presents information concerning the author, his era — the Second Sophistic — and the central figure of the work, Apollonius of Tyana. The introduction concludes with a summary of the principal themes of Book III, together with a discussion of the Greek and Latin authors who, through the centuries and up to the time of Philostratus, concerned themselves with India. The narrative of Book III begins with Apollonius standing by the Indian river Hyphasis, accompanied by Damis and other fellow travellers on their journey to the East. The rich flora and fauna of the region are described, along with certain “marvels” associated with the area (chs. 1–5). Apollonius then witnesses the hunting of dragons, which is described in detail, as are the various species of dragons — marsh dragons, dragons dwelling on mountain slopes, and mountain dragons (chs. 6–9). Subsequently, he arrives at the land of the Brahmans, which is enveloped in a cloud rendering its inhabitants invisible. “Marvelous” phenomena are observed there as well (chs. 10–17). He meets the Brahmans and their leader, Iarchas. Their mode of life proves compatible with that of Apollonius. Through the divine knowledge and wisdom he possesses, Iarchas knows every detail of Apollonius’ life; it is precisely this wisdom that Apollonius seeks to acquire. The two embark upon an extensive dialogue covering a wide range of subjects: self-knowledge, divinity, metempsychosis, justice, and virtue (chs. 18–25). The arrival of an Indian king (ch. 26) interrupts this exchange and signals the beginning of another dialogue, this time between Apollonius and the king, during which the superiority of the Greek intellect is brought to the fore (chs. 28–33). After the king’s departure, Apollonius and Iarchas resume their discussion on cosmological matters, healing practices, the importance of divination and prognosis in such practices, and the necessity of a pure way of life as their indispensable foundation. This discussion is prompted by the crowds who flock to the hill of the Brahmans seeking cures for illnesses or deliverance from demonic possession (chs. 34–44). Iarchas also converses with Apollonius about “marvelous” creatures, phenomena, and objects (chs. 45–49). In the end, Apollonius bids farewell to the Brahmans, having acquired their wisdom in order to disseminate it throughout the inhabited world. He returns to Babylon and to King Bardanes, and from the Near East he passes once again into the Greek world, first to Paphos in Cyprus and ultimately to Ionia (chs. 50–58).

Η παρούσα διατριβή αποτελεί ένα ερμηνευτικό υπόμνημα στο Γ΄ Βιβλίο του έργου του Φλάβιου Φιλόστρατου Τὰ ἐς τòν Τυανέα Ἀπολλώνιον. Στην εισαγωγή παρατίθενται στοιχεία για τον συγγραφέα, την εποχή του (Δεύτερη Σοφιστική) και για τον κεντρικό ήρωα, Απολλώνιο Τυανέα. Η εισαγωγή ολοκληρώνεται με περίληψη των βασικών σημείων του Γ΄ Βιβλίου, καθώς και με την αναφορά στους έλληνες και λατίνους συγγραφείς που ασχολήθηκαν διαχρονικά με την Ινδία, μέχρι και την εποχή του Φιλόστρατου. Η αφήγηση του βιβλίου Γ΄ ξεκινάει με τον Απολλώνιο να βρίσκεται στον ινδικό ποταμό Ύφαση μαζί με τον Δάμη και άλλους συνοδοιπόρους στο ταξίδι προς την Ανατολή. Περιγράφεται η πλούσια χλωρίδα και πανίδα του τόπου, καθώς και ορισμένα «θαύματα» της περιοχής (κεφ. 1-5). Ο Απολλώνιος θα βρεθεί μπροστά σε κυνήγι δρακόντων, το οποίο περιγράφεται διεξοδικά, όπως και τα είδη τους (δράκοι των ελών, των πλαγιών των βουνών και ορεινοί, κεφ. 6-9). Ακολούθως φτάνει στον τόπο των Βραχμάνων, ο οποίος περιβάλλεται από νεφέλη, έτσι που τους κάνει αόρατους. «Θαυμαστά» φαινόμενα παρατηρούνται κι εκεί (κεφ. 10-17). Συναντάται με τους Βραχμάνες και τον αρχηγό τους, τον Ιάρχα. Ο τρόπος ζωής τους είναι συμβατός με εκείνον του Απολλωνίου. Ο Ιάρχας γνωρίζει κάθε λεπτομέρεια της ζωής του χάρη στη θεϊκή γνώση και σοφία που κατείχε· αυτήν του ζητά να λάβει ο Απολλώνιος. Οι δυο τους θα ξεκινήσουν έναν εκτενή διάλογο με ποικίλη θεματολογία: αυτογνωσία, θειότητα, μετεμψύχωση, δικαιοσύνη, αρετή (κεφ. 18-25). Η άφιξη ενός ινδού βασιλιά (κεφ.26) θα διακόψει τον διάλογο αυτόν και θα σημάνει την αρχή ενός άλλου μεταξύ του Απολλωνίου και του βασιλιά, κατά τον οποίο θα αναδειχθεί η ανωτερότητα του ελληνικού πνεύματος (κεφ. 28-33). Μετά την αποχώρηση του βασιλιά, Απολλώνιος και Ιάρχας θα συνεχίσουν τον διάλογό τους σχετικά με κοσμολογικά ζητήματα, θεραπείες, τη σημασία της μαντικής και της πρόγνωσης σε αυτές, καθώς και για τον αγνό βίο ως αναγκαία προϋπόθεσή τους. Αφορμή γι’ αυτή τη συζήτηση στάθηκαν όσοι συνέρρευσαν στον λόφο των Βραχμάνων αναζητώντας θεραπεία από ασθένειες ή κατάληψη από δαιμονικά όντα (κεφ. 34-44). Ο Ιάρχας θα συζητήσει με τον Απολλώνιο για «θαυμαστά» όντα ή φαινόμενα – αντικείμενα (κεφ. 45-49). Τελικώς, ο Απολλώνιος αποχαιρετά τους Βραχμάνες έχοντας αποκτήσει τη σοφία τους για να την μεταφέρει σε όλα τα μήκη και πλάτη της οικουμένης. Επιστρέφει στη Βαβυλώνα, στον βασιλιά Βαρδάνη, και από την Εγγύς Ανατολή περνά πάλι στον ελληνικό χώρο, αρχικά στην Πάφο της Κύπρου και τελικά στην Ιωνία (κεφ. 50-58).