Περιφερειακοί συνεργατικοί σχηματισμοί καινοτομίας στην αγροδιατροφή

Abstract

The present doctoral dissertation investigates Innovation Clusters, with a spe-cific focus on the agri-food sector and particularly on wine production in Greece. The study examines the role of clusters as strategic policy instruments for fostering local de-velopment and reorienting regional economies towards innovation and competitiveness. The dissertation aims to develop and propose a multi-level theoretical and applied model for the development of innovation clusters, specifically adapted to the particularities of the Greek institutional, economic, and social context. The proposed model takes into account key macro- and micro-economic parameters, as well as Greece’s position within the European Union and the Economic and Monetary Union (EMU). Its primary objective is to strengthen the agri-food economy through the effective utilization of endogenous development resources, institutional diversity, and the active participation of key stakeholders. The architecture of the model is structured into distinct yet interrelated subsystems, ensuring flexibility and adaptability to the developmental needs of each region. Its implementation in the wine industry aims to establish an integrated and functional framework that ensures the sustainability and efficiency of the sector, while simultaneously reinforcing regional innovation and long-term competitiveness.

Αντικείμενο της παρούσας διδακτορικής διατριβής αποτελεί η διερεύνηση των Συνεργατικών Σχηματισμών Καινοτομίας (Innovation Clusters), με έμφαση στον αγροδιατροφικό τομέα και ειδικότερα στην οινοπαραγωγή στην Ελλάδα. Η μελέτη εξετάζει τον ρόλο των clusters ως στρατηγικά εργαλεία πολιτικής για την ενίσχυση της τοπικής ανάπτυξης και τον επαναπροσανατολισμό των περιφερειακών οικονομιών προς την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα. Η διατριβή αποσκοπεί στην διαμόρφωση και πρόταση ενός πολυεπίπεδο θεωρητικό και εφαρμοσμένο μοντέλο-υπόδειγμα ανάπτυξης συνεργατικών σχηματισμών καινοτομίας, το οποίο είναι προσαρμοσμένο στις ιδιαιτερότητες του ελληνικού θεσμικού, οικονομικού και κοινωνικού πλαισίου. Το υπόδειγμα-μοντέλο λαμβάνει υπόψη κρίσιμες μακροοικονομικές και μικροοικονομικές παραμέτρους, καθώς και τη θέση της Ελλάδας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της ΟΝΕ. Βασική επιδίωξη αποτελεί η ενίσχυση της αγροδιατροφικής οικονομίας και της περιφερειακής καινοτομίας, μέσω της αξιοποίησης ενδογενών αναπτυξιακών πόρων, της θεσμικής πολυμορφίας και της ενεργούς συμμετοχής των εμπλεκόμενων φορέων. Η αρχιτεκτονική του υποδείγματος οργανώνεται σε διακριτά αλλά αλληλοσυμπληρούμενα υποσυστήματα, γεγονός που εξασφαλίζει ευελιξία και δυνατότητα προσαρμογής στις αναπτυξιακές ανάγκες κάθε περιφέρειας. Η εφαρμογή του στον τομέα της οινοποιίας στοχεύει στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου και λειτουργικού πλαισίου, ικανού να διασφαλίσει τη βιωσιμότητα και την αποδοτικότητα του κλάδου, ενώ παράλληλα ενισχύει μακροπρόθεσμα την περιφερειακή καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα.