Η διαχείριση κρίσεων στη διοίκηση επιχειρήσεων και οργανισμών

Abstract

Crises have become an integral part of the contemporary business environment, threatening organizational operations, reputation, and long-term viability. Crisis management has evolved from a reactive function into a fully featured framework of prevention, preparedness, response, recovery, and resilience, as reflected in the 5R model. At the same time, the theory of organizational mindfulness provides a dynamic perspective on organizational behavior under conditions of uncertainty, highlighting the collective capacity of organizations to detect early deviations, learn from failure, and adapt effectively. Although organizational resilience is widely recognized as a critical organizational capacity, the bibliography remains limited in its exploration of the mechanisms that shape resilience and the interactions of multiple organizational factors. In particular, the combined examination of organizational preparedness, internal communication, leadership and decision-making, crisis management, and organizational mindfulness within a single empirical model represents a significant research gap. The purpose of this study is to develop and empirically test a fully featured theoretical model within the field of Business Administration, examining how organizational preparedness, internal communication, leadership and decision-making, organizational mindfulness, and crisis management influence organizational resilience and post-crisis outcomes. This research aims to contribute both theoretically, by clarifying the processes that foster resilience, and practically, by providing evidence-based guidance to organizations seeking to build mindful, resilient, and adaptive organizational systems.

Οι κρίσεις αποτελούν πλέον αναπόσπαστο στοιχείο του σύγχρονου επιχειρησιακού περιβάλλοντος, απειλώντας τη λειτουργία, τη φήμη και τη βιωσιμότητα των οργανισμών. Η διαχείριση κρίσεων εξελίσσεται από ένα αντιδραστικό σύστημα σε ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο πρόληψης, ετοιμότητας, απόκρισης, ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, όπως αποτυπώνεται στο μοντέλο 5R. Παράλληλα, η θεωρία της οργανωσιακής ενσυνειδητότητας εισάγει μια δυναμική οπτική κατανόησης της οργανωσιακής συμπεριφοράς σε συνθήκες αβεβαιότητας, αναδεικνύοντας τη συλλογική ικανότητα των οργανισμών να ανιχνεύουν έγκαιρα αποκλίσεις, να μαθαίνουν από την αποτυχία και να προσαρμόζονται. Η βιβλιογραφία αναγνωρίζει την οργανωσιακή ανθεκτικότητα ως κρίσιμη ικανότητα, ωστόσο παραμένει περιορισμένη ως προς τη διερεύνηση των μηχανισμών που τη διαμορφώνουν και των αλληλεπιδράσεων μεταξύ πολλαπλών οργανωσιακών παραγόντων. Ιδιαίτερα, η συνδυαστική εξέταση της οργανωσιακής ετοιμότητας, της εσωτερικής επικοινωνίας, της ηγεσίας, της διαχείρισης κρίσεων και της οργανωσιακής ενσυνειδητότητας μέσα σε ένα ενιαίο εμπειρικό μοντέλο αποτελεί ερευνητικό κενό. Σκοπός της παρούσας έρευνας είναι η ανάπτυξη και εμπειρική διερεύνηση ενός ολοκληρωμένου θεωρητικού μοντέλου στο πεδίο της Διοίκησης Επιχειρήσεων, το οποίο εξετάζει πώς η οργανωσιακή ετοιμότητα, η εσωτερική επικοινωνία, η ηγεσία/λήψη αποφάσεων, η οργανωσιακή ενσυνειδητότητα και η διαχείριση κρίσεων επηρεάζουν την οργανωσιακή ανθεκτικότητα και τα μετα-κρίσης αποτελέσματα. Η μελέτη φιλοδοξεί να συμβάλει θεωρητικά, φωτίζοντας τις διεργασίες που ενισχύουν την ανθεκτικότητα, και πρακτικά, προσφέροντας κατευθύνσεις προς τις επιχειρήσεις για την ανάπτυξη ενσυνείδητων, ανθεκτικών και προσαρμοστικών οργανωσιακών συστημάτων