The effects of trade integration and outward foreign direct investment: a regional and industry-level empirical investigation

Abstract

ABSTRACT The global economic system has undergone fundamental changes in the last two decades due to the proliferation of free trade agreements, the deepening of the European Union (EU) integration process and increased foreign direct investments (FDI) altering the economic landscape across and within countries. This thesis aims to improve our understanding of the effects of trade and outward FDI across three dimensions. By examining the effects on the domestic industry, and by detecting the regional footprint in terms of growth and the skill composition of labour markets, the empirical findings offer a multi-faceted and multi-level analysis with evidence from South America and the EU. This thesis is structured into an introductory chapter and three analytical papers. The first paper explores the effects of import competition on the manufacturing sector in Chile following the implementation of the country’s two most important Free Trade Agreements with the USA and China. The findings reveal that increased import penetration from China and USA has highly heterogeneous effects with Chinese trade creating more pronounced substitution effects for the domestic industry than trade with USA. The analysis sheds new light on the importance of foreign investment and export intensity – in reversing the negative import substitution effect - due to the opportunities offered from the participation in Global Value Chains. The second paper examines the link between trade and economic growth across the regional income distribution in Greece, during the period after the country joined the European Monetary Union (EMU) incorporating the global economic crisis period. The aim of the analysis is to identify heterogeneous trade effects across the regional income hierarchy. Among the original contributions of this study is that contrary to the prevailing view, EUtrade appears negative for the more economically advanced regions and has insignificant effects on lower income regions; while global trade and EU trade differ significantly in their respective growth returns across the income distribution. Finally, the third paper empirically investigates the association between increased outward foreign direct investment (OFDI) and the evolution of the occupational composition at the regional level for Greece, a small peripheral EU economy. The emergence of Greece as an international investor in the Balkan region constitutes an interesting setting of a peripheral EU country investing in peripheral new EU member states and reveals the strong spatial footprint on the occupational structure of home regions, offering valuable policy implications for countries in pre-EU accession phases.

Το παγκόσμιο οικονομικό σύστημα έχει υποστεί θεμελιώδεις αλλαγές κατά τις τελευταίες δύο δεκαετίες, λόγω της εξάπλωσης των συμφωνιών ελεύθερου εμπορίου, της εμβάθυνσης της διαδικασίας ολοκλήρωσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) και της αύξησης των άμεσων ξένων επενδύσεων (ΑΞΕ), οι οποίες έχουν αλλάξει το οικονομικό τοπίο σε παγκόσμιο και εσωτερικό επίπεδο. Σκοπός αυτής της διδακτορικής διατριβής είναι να βελτιώσει την κατανόησή μας για τις επιπτώσεις του εμπορίου και των εξωτερικών ΑΞΕ σε τρεις διαστάσεις. Εξετάζοντας τις επιπτώσεις στη εγχώρια βιομηχανία και εντοπίζοντας το περιφερειακό αποτύπωμα όσον αφορά την ανάπτυξη και τη σύνθεση των δεξιοτήτων στην αγορά εργασίας, τα εμπειρικά ευρήματα προσφέρουν μια πολυδιάστατη και πολυεπίπεδη ανάλυση με αποδείξεις από τη Νότια Αμερική και την ΕΕ. Η διδακτορική διατριβή είναι δομημένη σε ένα εισαγωγικό κεφάλαιο και τρία αναλυτικά άρθρα. Το πρώτο άρθρο εξετάζει τις επιπτώσεις του ανταγωνισμού από τις εισαγωγές στον τομέα της μεταποίησης στη Χιλή, μετά την εφαρμογή των δύο πιο σημαντικών συμφωνιών ελεύθερου εμπορίου της χώρας με τις ΗΠΑ και την Κίνα. Τα ευρήματα αποκαλύπτουν ότι η αύξηση της διείσδυσης των εισαγωγών από την Κίνα και τις ΗΠΑ έχει εξαιρετικά ετερογενείς επιπτώσεις, με το εμπόριο με την Κίνα να δημιουργεί πιο έντονα φαινόμενα υποκατάστασης για τη ντόπια βιομηχανία σε σχέση με το εμπόριο με τις ΗΠΑ. Η ανάλυση ρίχνει νέο φως στη σημασία των ξένων επενδύσεων και της εξαγωγικής έντασης - για την ανατροπή του αρνητικού φαινομένου υποκατάστασης των εισαγωγών - λόγω των ευκαιριών που προσφέρονται από τη συμμετοχή στις Παγκόσμιες Αλυσίδες Αξίας. Το δεύτερο άρθρο εξετάζει τη σύνδεση μεταξύ του εμπορίου και της οικονομικής ανάπτυξης στη διανομή του περιφερειακού εισοδήματος στην Ελλάδα, κατά την περίοδο μετά την ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Νομισματική Ένωση (ΕΝΕ), περιλαμβάνοντας την περίοδο της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Σκοπός της ανάλυσης είναι να εντοπιστούν οι ετερογενείς επιπτώσεις του εμπορίου στην περιφερειακή ιεραρχία του εισοδήματος. Ανάμεσα στις πρωτογενείς συνεισφορές αυτής της μελέτης είναι ότι, αντίθετα με την επικρατούσα άποψη, το εμπόριο με την ΕΕ φαίνεται να έχει αρνητικές επιπτώσεις για τις πιο οικονομικά αναπτυγμένες περιοχές και να έχει αμελητέες επιπτώσεις στις περιοχές με χαμηλότερο εισόδημα. Ενώ το παγκόσμιο εμπόριο και το εμπόριο της ΕΕ διαφέρουν σημαντικά στις αντίστοιχες επιστροφές ανάπτυξης κατά τη διανομή του εισοδήματος. Τέλος, το τρίτο άρθρο εξετάζει εμπειρικά τη σύνδεση μεταξύ της αυξημένης εξωτερικής άμεσης ξένης επένδυσης (ΑΞΕ) και της εξέλιξης της επαγγελματικής σύνθεσης σε περιφερειακό επίπεδο στην Ελλάδα, μια μικρή περιφερειακή οικονομία της ΕΕ. Η ανάδειξη της Ελλάδας ως διεθνούς επενδυτή στην περιοχή των Βαλκανίων συνιστά ένα ενδιαφέρον παράδειγμα μίας περιφερειακής χώρας της ΕΕ που επενδύει σε περιφερειακές νέες χώρες μέλη της ΕΕ και αποκαλύπτει το ισχυρό γεωγραφικό αποτύπωμα στη δομή των επαγγελμάτων των περιοχών προέλευσης, προσφέροντας πολύτιμες πολιτικές επιπτώσεις για χώρες σε φάση προενταξιακής διαδικασίας στην ΕΕ.