Η ενότητα και ολότητα του ανθρώπου ως τελικός σκοπός στη φιλοσοφία του Friedrich Schiller

Abstract

This doctoral dissertation explores the philosophical work of Friedrich Schiller with the central aim of highlighting the concept of human unity and wholeness. In the first part of the research, the analysis focuses on Schiller's main philosophical works, which are examined as key sites for the formation of his fundamental concepts. Through a systematic analysis of the works, the aim is to highlight the tension between nature and culture, emotion and reason, as well as the gradual formation of the demand for a unified, non-fragmented human existence. The second part of the research attempts to reconstruct Schiller's thought into four branches of philosophy: epistemology, aesthetics, metaphysics, and ethics.The thesis argues that Schiller's demand for wholeness is not limited to individual moral perfection, but has a clear political dimension. Aesthetic education emerges as the foundation of an alternative political project that resists both abstract moralism and narrow institutional formalism. From this perspective, Schiller's work is proposed as a coherent critical theory of freedom and political unity, with particular significance for contemporary philosophical and political thought.

Η παρούσα διδακτορική διατριβή διερευνά το φιλοσοφικό έργο του Friedrich Schiller με κεντρικό στόχο την ανάδειξη της έννοιας της ανθρώπινης ενότητας και ολότητας. Στο πρώτο μέρος της έρευνας, η ανάλυση εστιάζει στα κύρια φιλοσοφικά έργα του Schiller, τα οποία εξετάζονται ως καίριοι τόποι διαμόρφωσης των θεμελιωδών του εννοιών. Μέσα από τη συστηματική ανάλυση των έργων επιδιώκεται να αναδειχθεί η ένταση ανάμεσα στη φύση και τον πολιτισμό, στο συναίσθημα και τον Λόγο, καθώς και η σταδιακή διαμόρφωση του αιτήματος για μια ενιαία, μη κατακερματισμένη ανθρώπινη ύπαρξη. Στο δεύτερο μέρος της έρευνας επιχειρείται η ανασυγκρότηση της σκέψης του Schiller σε τέσσερις κλάδους της φιλοσοφίας. Tη Γνωσιολογία, την Αισθητική, τη Μεταφυσικής, την Ηθική. Η διατριβή υποστηρίζει ότι το σιλλεριανό αίτημα της ολότητας δεν περιορίζεται σε μια ατομική ηθική τελείωση, αλλά φέρει σαφή πολιτική διάσταση. Η αισθητική αγωγή αναδεικνύεται ως θεμέλιο ενός εναλλακτικού πολιτικού προτάγματος, το οποίο αντιστέκεται τόσο στον αφηρημένο ηθικισμό όσο και στον στενό θεσμικό φορμαλισμό. Μέσα από αυτή την οπτική, το έργο του Schiller προτείνεται ως μια συνεκτική κριτική θεωρία της ελευθερίας και της πολιτικής ενότητας, με ιδιαίτερη σημασία για τη σύγχρονη φιλοσοφική και πολιτική σκέψη.