Oil pollution from offshore installations: a comparative approach

Abstract

The purpose of the thesis is to propose, after a comparative review of legislative initiatives in the offshore oil exploration and production industry and the maritime industry, practical solutions for shaping the domestic legislative framework for the prevention and management of oil pollution incidents from offshore installations. The thesis begins with a brief overview of the history of oil and of the challenges associated with offshore exploration and production. Subsequently, a comparative methodology is applied, making use of legislative initiatives from other legal systems (the United Kingdom, the United States, and Norway) and the international experience of the maritime industry in relation to three issues related to the prevention and management of oil pollution, which correspond to the three parts of the thesis: The first part focuses on preventive legislation to avoid accidents (primarily health and safety regulations). It identifies the absence of relevant rules at the international, regional, and European levels and analyses the approaches adopted at a national level to improve the safety of offshore installations through prescriptive and objective regulation systems. The individual elements of the objective regulation system which is considered the most advanced, are further analysed, and criticism is directed at the extensive involvement of market actors in shaping these rules. Finally, regulatory tools to ensure compliance with health and safety rules are identified. To conclude, the risk of shifting decision-making authority from competent authorities to oil companies is emphasized, and some suggestions are brought forward to address such a risk. In the second part, the main characteristics of a liability system for the compensation of victims of oil pollution are outlined, with reference points including international conventions on liability applicable to the maritime industry, international proposals for creating similar systems for the offshore industry, European and national legislation. The substantial, subjective, and geographical scope of application of these systems is examined, as well as the types of damage and the standard of fault required to establish a right to compensation. Additionally, the contractual practices of the market actors concerning the distribution of this liability are discussed extensively. The conclusions drawn are applied to the Greek legislative framework, highlighting gaps and inconsistencies and proposing corrective actions to address the complexity and fragmentation of provisions and regulations from which the Greek legal system suffers. In the third part, the thesis addresses the request for an effective compensation for victims of oil pollution. It examines limitation of liability as an institution introduced by the maritime industry, the provision of financial security for damage from oil pollution, and the creation of funds—either on a permanent basis or de facto—for dealing with pollution incidents, with a specific reference to the compensation systems designed in the aftermath of the Deepwater Horizon accident. Furthermore, the thesis focuses on the interaction of international limitation of liability provisions with Greek private maritime limitation of liability provisions . It also examines the obligation to provide financial security for offshore oil exploration and production and the operation of funds in the context of maritime, bankruptcy, and environmental law. Finally, the applicability of certain provisions related to representative actions for the protection of collective consumer interests and compensation claims for violations of antitrust law in cases of oil pollution is assessed.

Σκοπός της υπό εξέτασής διατριβής είναι να προτείνει, μετά από την συγκριτική επισκόπηση νομοθετικών πρωτοβουλιών στην βιομηχανία υπεράκτιας άντλησης πετρελαίου και στην ναυτική βιομηχανία, πρακτικές λύσεις για διαμόρφωση του εγχώριου νομοθετικού πλαισίου για την αποφυγή και την αντιμετώπιση της πετρελαϊκής ρύπανσης από υπεράκτιες εγκαταστάσεις. Η διατριβή εκκινεί με μια σύντομη αναδρομή στην ιστορία του πετρελαίου και τις δυσκολίες που σχετίζονται με την υπεράκτια άντληση αυτού. Στην συνέχεια, εφαρμόζεται μια συγκριτική μεθοδολογία που αξιοποιεί κατά το δυνατόν τις νομοθετικές πρωτοβουλίες άλλων έννομων τάξεων (του Ηνωμένου Βασιλείου, των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής και της Νορβηγίας) αλλά και την διεθνή εμπειρία της ναυτικής βιομηχανίας σε σχέση με τρία ζητήματα σχετικά με την αποφυγή και την διαχείριση της πετρελαϊκής ρύπανσης, που αποτελούν αντίστοιχα τα τρία μέρη της διατριβής : Το πρώτο μέρος εστιάζει στην προληπτική νομοθεσία για τη μη επέλευσης ενός ατυχήματος (κυρίως την νομοθεσία ‘Υγείας και ασφάλειας’). Εντοπίζεται η απουσία σχετικών κανόνων σε διεθνές, περιφερειακό και ευρωπαϊκό και αναλύονται οι προσεγγίσεις που έχουν υιοθετηθεί σε εθνικό επίπεδο για την βελτίωση της ασφάλειας των υπεράκτιων εγκαταστάσεων μέσω της χρήση του κανονιστικού και του στοχοθετικού συστήματος. Περαιτέρω αναλύονται τα επί μέρους στοιχεία του στοχοθετικού συστήματος, το οποίο θεωρείται το πλέον εξελιγμένο και κατακρίνεται η εκτεταμένη συμβολή των δρώντων στην αγορά στην διαμόρφωση των εν λόγω κανόνων. Τέλος, μέσω μιας συγκριτικής επισκόπησης, καταδεικνύονται τα ρυθμιστικά εργαλεία για την διασφάλιση συμμόρφωσης στους κανόνες ασφαλείας, υπογραμμίζεται ο κίνδυνος της μετακύλισης της λήψης σχετικών αποφάσεων από τις αρμόδιες αρχές στις πετρελαϊκές επιχειρήσεις και προτείνονται λύσεις για την αποφυγή αυτού του κινδύνου. Στο δεύτερο μέρος αποδελτιώνονται τα κύρια χαρακτηριστικά ενός συστήματος αστικής ευθύνης για την ικανοποίηση των πληγέντων από την πετρελαϊκή ρύπανση με σημεία αναφοράς διεθνείς συνθήκες για την αστική ευθύνη στο πλαίσιο της ναυτικής βιομηχανίας, διεθνείς προτάσεις για την δημιουργία αντίστοιχων συστημάτων στην υπεράκτια βιομηχανία, ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία. Εξετάζεται το ουσιαστικό, υποκειμενικό και γεωγραφικό εύρος εφαρμογής αυτών των συστημάτων, τα είδη των ζημιών που καταλαμβάνονται ρυθμιστικά αλλά και το σύστημα ευθύνης που υιοθετείται -αντικειμενική ή υποκειμενική- καθώς και οι συναλλακτικές πρακτικές των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην σχετική αγορά σε σχέση με την κατανομή αυτής της ευθύνης. Τα συμπεράσματα από αυτή την μελέτη εφαρμόζονται στο Ελληνικό νομοθετικό πλαίσιο, υπογραμμίζονται κενά και αντιφάσεις και προτείνονται διορθωτικές ενέργειες για την αντιμετώπιση της πολυνομίας και του αποσπασματικού χαρακτήρα των ρυθμίσεων από τις οποίες το ελληνικό πλαίσιο πάσχει. Στο τρίτο της μέρος, η διατριβή πραγματεύεται την ανάγκη διασφάλισης της αποτελεσματικής αποζημίωσης των πληγέντων από πετρελαϊκή ρύπανση. Εξετάζεται ο θεσμός του περιορισμού της ευθύνης όπως εισήχθη από την ναυτική βιομηχανία, της παροχής χρηματικοοικονομικής ασφάλειας για τις ζημίες από πετρελαϊκή ρύπανση, της δημιουργίας κεφαλαίων -είτε σε μόνιμη βάση είτε de facto- για την αντιμετώπιση ενός περιστατικού ρύπανσης με ειδική αναφορά στα συστήματα αποζημίωσης που εφαρμόστηκαν στο ατύχημα Deepwater Horizon. Εν συνεχεία η διατριβή επικεντρώνεται στο ελληνικό δίκαιο και εξετάζει πώς αλληλοεπιδρούν ρυθμίσεις διεθνούς καταβολής με την εγχώρια νομοθεσία σε ζητήματα σχετικά με τον περιορισμό της ευθύνης (στο ναυτικό δίκαιο). Εξετάζεται επίσης και ο θεσμός της παροχής χρηματοοικονομικών εξασφαλίσεων για την διεξαγωγή εργασιών άντλησης και της λειτουργίας κεφαλαίων στο πλαίσιο το ναυτικού, πτωχευτικού και περιβαλλοντικού δικαίου. Τέλος, αξιολογείται το εφαρμόσιμο ορισμένων διατάξεων που σχετίζονται με τις αντιπροσωπευτικές αγωγές για την προστασία των συλλογικών συμφερόντων των καταναλωτών και τις αγωγές αποζημίωσης από παραβάσεις του δικαίου της αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας σε περιστατικά ρύπανσης από πετρέλαιο.